Page 381

فتوحات اسلامی (۳۷۲) اتمام کلام در غزوات اندلس شد شهر زهرا و از عجایبات که حکایت از خلیفه ناصر است آن است که روزی قصد فصد کرد نشست در عمارت کلان که واقع بود در اعلاء شهر زهرا و طلب کرد طبیب را جهت فصد چون گرفت نیشتر را و میمالید دست خلیفه را درین اثنا داخل شد ساری مجلس خلیفه در بطرفی از طلا نشست و خواند این بیت عربی را در حضور مجلسیان چنانچه تعجب کردند همگی ايها الفاصد رفقا بامير المؤمنينا - انما تفصد عرقا فيه مجي العالمينا یعنی ای فصاد نرمی کن با میر المومنین ناصر زیرا که فصد میکنی رگی را که در ان زندگی عالم است و این بیت را مکرر میگفت ازین خواندن خلیفه ناصر بسیار خوشوقتی نمود تعجب کرد و پرسید که که تعلیم کرده است این سار را گفتند که ام ولد شما حکم تعلیم کرده است مهیا کرده است بر آهین سال پس انعام داد برای همان ام ولد سی هزار طلا و مدتی در شها ناصر پنجاه سال شد و عادتی خلیفه ناصر بود که هر روزی که بروی خوش میگذشت قه دران روز خواطروی ملول نمیشد ان روز را بخط مینوشت بعد از فوت آن خط او را دیدند که در تمام پنجاه سال سلطنت ایام سرور آن چهارده روز بود - پس به ان ای عاقل که دل بستن باین دار نیاز عین حماقت است و بود جد خلیفه ناصر هشام بن عبدالرحمن داخل اقتدا میکرد در روش خود به عمر بن عبدالعزیز رح و تفتیش میکرد احوال رعیت را باینطریق که چند نفر از ثقات میفرستاد در میان عایا که عمال همراه رعایا چه روش دارند هرگاه میدی جور یکی از اعمال آن را معزول میکرد و مال رعیت را ازان میگرفت و آن را فضیحت میکرد و چونکه وصف کرد آن را زیاد بن عبد الرحمن براء حضرت امام مالک رحمه الله تعالی فرمود حضرت امام از خدایتعالی مسئلت میکنم که زینت دهد موسم مارا بمثل همین امیر و چونکه رسید هشام را این قول حضرت امام وجلالت قدر او و بسیاری علم و تقوی حضرت امام پس باعث شد هشام رعایا را در اقتدا به مذهب حضرت امام و بیشتر مردم اندلس بمذهب اوزاعی بودند پس هشام مذهب امام را در مغرب نشر کرد غزا کرد هشام اهل اربونه را و فتح کرد آن را و شرط کرد بر معاهدین اهل جلیقه که برند خاک را از باره شهر اربونه به باب القصر قرطبه جهت بناء مسجد جامع پس غزا کرد ازان خاک مسجدی را در پیش باب الجنان و مناقب هشام بسیار است در کتاب عقد الفرید در وصف هشام گفته هشام از روی وجاهت و شرفت از باقی مردم نیکوتر و شریفی کامل المروة و تابع کتاب و سنت بود در حکم زکاة اموال را زیاده از مقدار شرع نمیگرفت و در جوانی از ان لغزش ظهور نرسید و میفرستاد کیسه ها زر را در شبهای تاریک بمسجدها در اهل آن تقسیم میکرد و اراده داشت درین فعل خود آبادی مسجدها را