Page image — the source of record
Machine transcription
صفحه ۷
(شماره ۲)
مجلد پنجم
برادر بزرگ حضرت صاحب شور بازار که در اوایل حال فضلی تخلص میکردند اما در اواخر بدیع می نوشتند بخط خود او شان موجود ومتعلق است به آقای معصوم جان پسر رشید آن مغفور.
۷) پنج گنج که تخمیسیست از کریمای حضرت سعدی اثر ابن قاضی که از شعرای معروف دوره امیر شیر علی خان مرحوم است و تمام کریمای آن شیخ بزرگوار را بيك اسلوب شيرين ومتين مخمس نموده پنج گنج نام کرده اند و پسر اوشان میر عثمان آقای مرحوم بخط خود نوشته و به بنده یاد گار داده اند که اکنون متعلق به نگارنده است.
۸) مجموعه حکمت. رساله ایست که میرزا محمد ابراهیم خان مرحوم در فن حکمت ، منطق ، ریاضی ، ادب ، ظرائف لطائف ، نکات محاضرات وغيره نوشته اند. در حقیقت يك جنگ قیمت دار و جا معیست که از هر خرمن خوشه چینی کرده اند ، این اثر نفیس متعلق است به پسران حکیم مرحوم.
۹) جنگ سردار غلام حیدر خان که یکی از نفیس ترین وقشنگ ترین جنگ هاست و در آن اشعار وابياتی انتخاب شده است که اکثر گویندگان آن شعرای این آب و خاك اند ؛ این اثر نفیس تعلق دارد باقای سردار عزيز الله خان سفیر سابقه طهران.
۱۰) دیوان امینی ؛ اثر يك شاعره افغان که از دودمان محمد زائی دختر سردار نور محمد خان مرحوم وهمشيره
جناب محمدهاشم خان رئيس حاليه ضرابخانه بوده است ، دارای غزلیات خیلی ها رقیق وشیرین که تماماً باستقبال از صائب وبيدل است ومثنوی شرح فراق وقصائد در حمد باری و نعت ختمی مرتبت وساقی نامه بطرز ظهوری ، این دیوان قیمت دار که بخط خود آن مرحومه است تعلق دارد بخود نگارنده.
۱۱) آتش فشان اثر محمد يعقوبخان فراهی که از ادبای امروزه فراه وتقريباً ثانی ابونصر فراهی است و مجموعه است از ابیات منتخبه ، شرح حال مشاهير هرات وقراء ونكات تاریخی و مسابقه های ادبی وشعری، ظرائف ولطائف ، این اثر نفیس تعلق دارد بخود نگارنده که از حضرتش برای استنساخ در خود قراه گرفته ام.
۱۲) سراج الا خلاق. اثر فاضل محترم میر محمد علی آزاد قونسل حالیه سیستان که در اواسط سلطنت امير شهيد نوشته شده است و از ناهنجاری های روزگار تا کنون بطبع نرسیده و تقريباً باقتفای کیمیای سعادت امام غزالی ومعراج السعادت نوشته شده و مبادی اخلاق را با امثال و شواهد بيك اسلوب شیرین و سلیس نگاشته اند این نسخه منحصر بفرد نیز متعلق است بخود نگارنده:
۱۳) گنج اللغات طرزی که مولف آن از قریه چین فراه است ولی متاسفانه بران کتاب دسترس نیافتم ، که رجوع کنیم و بدقت درین باب چیزی بنویسم ولی چون تا کنون فرهنگی از هموطنان ما مشاهده نشده وذکری نرفته رشکم آمد
که این نکته نهفته بماند وبهیمین اندك اطلاعی که از دانشمند معظم محمد يعقوبخان فراهی گرفته ام قناعت نمودم وایشان وعده داده اند که در اطراف آن دقت كامل و درستی نموده برایم بنویسند.
(١٤) تذكره ميكده. اثر شير محمد خان جمشیدی قلعه نو ـ تذکره است که باندازه و بزرگ آتشکده آذر بلكه حجيم تر وقطور ترو تقريباً نماينده كافه شعرای افغانستان وخصوصاً هرات ونواحی آن ، هر چند زبان او مقتضى عبارات وجملات محققانه امروزی نبوده اما خوشبختانه برخلاف آذر ببلائی قلم را مصروف تدقيقات وتحقيقات نموده ملک یکی را بدیگر و دیوان دیگر را بدیگری نمیدهد تا اندازه که توانسته است تحقیقات لازمه خود را باعده زیادی از اشعار ایشان که ذخیره معتنی به است از خود بیاد کار گذاشته اند و برای کسانیکه می خواهند تاریخ ادبی یا شرح حال شعرای ما را بنویسند قیمت دارترین ذخيره ومهم ترين مأخذیست که اکنون در دست است ، این نسخه کامل و جامع منحصر بفرد متعلق است به آقای محمد ابراهیم خان جمشیدی قوماندان سابقه هرات که نواسه شیر محمدخان مرحوم ، وار ثاً بایشان رسیده است. در زمان اقامت چند روزه هرات تذکره مذکور را سرا پا مطالعه نموده و استفاده خوبی کرده ام ، اکنون لازم میدانم که درین موقع تشکرات خالصه خود را بحضور شان تقدیم نمایم زیرا رهنمائی ایشان و باز سپردن
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.