Page image — the source of record
Machine transcription
سال دوم شماره ۱۳
و احوال سابقه ولاحقه آن جلب نموده برين مسئله نظر اندازيم كه ترقیات مدنيه آيا در وطن عزيز ما از كدام وقت پرتونگار ظهور گرديده است ؟ : مقصود ما را از ترقیات مدنیه درک فرموده باشند که مراد از ترقیات مدنية جديدة اورویاست . البته زیرا در حالیکه همه اطراف عالم خواه به اسلحه و خواه به تعلیمات عسكريه وخواه بفنون مدنيه ولباس و جمله حوایج ضرور به به اوروپا محتاج باشد پس دگر مدنیتی در کجا میماند ! اول تقلید مدنیت اوروپایی از امورات عسکریه به افغانستان آغاز نهاده است که آنهم بعد از اول بار آمدن اردوی انگلیزان به افغانستان است یعنی تقریباً هشتاد سال پیش ازین بعد از آنکه اردوی انگلیز بتمامها در کابل محو گردیده، سلطنت امير كبير جنت مكان اعلیحضرت امیر دوست محمد خان در افغانستان استقلال گرفت از تجربه هائیکه در ان محاربه ها حاصل شده بود لزوم قطعی تدارك كردن عساكر نظامی را ثابت ساخته بود . هر يك از شهزادگان معظم - یعنی اولادهای امیر مرحوم قندکهای مخصوصه جداگانه ترتیب و تشکیل میدادند، قواعد تعلیم عسکری بزبان انگریزی اجرا می یافت . معلم ها بعضی افسران نظامی عسکری بود که اسیر و با تسلیم شده مسلمان شده بودند . از آنجمله يك صاحب منصب انگلیزی که مستر ( کیمیل ) نام داشت و بشرف اسلام رسیده به شیر محمد خان موسوم شده بود بشرف خدمت معیت اعلیحضرت ( امیر محمد افضل خان ) جد امجد اعليحضرت بادشاء معظم ما سرافرازی داشت که خاقان مرحوم جنت مكين اعليحضرت (ضياء الملة والدين ) در سوانح عمری شاهانه شان از صاحب منصب مذکور
يك مصاحبه غير رسمي
( عيناً همان منظره بديگر كيفيت )
به اینصورت بیان می فرمایند : ه سپه سالار كل قشون پدرم يكنفر انگلیس شیر محمد خان نامی بود که مسلمان شده بود و در اصل نامش « کیمیل، بود این صاحب منصب در سنهٔ ۱۲۵۰ هجری در جنگ قندهار که با شاه شجاع شده بود بدست لشکر جدم اسیر افتاده بود، و مشار اليه يك صاحب منصب بسیار شجاع و به امور نظامی عسکری خیلی آگاه و هم طبیب خوبی بود من بسبب كمالاتش التفات زیادی رو داشتم او نيز يك محبت اخلاصانه بمن میپرورانید، این شخص یکی از اشخاص با کفایت زمان خود محسوب میشد رتبه سپه سالاری تمام قشون بلخ را دارا بود در حالت این قشون خیلی منظم بود زیرا که هر روز استمراراً آنها را مشق میدادند، روزی شیر محمد خان از پدرم خواهش نمود که مرا جهت تعلیم نظامی به او سپارد تا قبل از وفات خودش علوم و فنون خود را بمن آموخته باشد پدرم خواهش مشارالیه را پذیرفته بمن حکم داد که هر روزه بجهت دوسه ساعت نزد مشارالیه بروم و او هر قدر که ممکن باشد بدون ضیاع وقت بمن تعليم بدهد و من هم الطيب خاطر قبول نموده مشغول تحصیل شدم ، سه سال کامل مشغول تحصیل فی جراحی و فنون حربيه بودم .
این است که آثار مدنیه او روپیه در آغاز از امورات عسکری در افغانستان رخساره درخشان خود رانشان داد، روز بروز ترقی نموده است تا آنکه در زمان سلطنت اعلحضرت امیر شیر علی خان مرحوم قواعد
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.