Page 140

صحيفه ۱۳۷ محاربة روس و ژاپان جلد اول اما چون این کارخانه برای کشتیهای جسیمۀ حربیه کافی نبود از انرو کشتیهای جنگی «سه‌زاروویچ» و [وره‌تویزان] روسی که در هجوم اول ژاپونها دوچار خسار ، واز کار بیکار شده بودند تا بسیار زمانها تعمیر نشدند . ـ * بندرگاه‌های خارجی * ـ جای و موقعی که آنرا [بندرگاه‌های خارجی] میگویند در زمان جذر نیز برای اجرای حرکات هرگونه کشتیهای بزرگ جنگی خیلی فایده مند و کار آمدنی میباشد . بسبب تشکیلات طبیعیۀ سواحل آن اگر چه از بادهای شمالی محفوظست ولی، از بادهای جنوب ، و شرق که در موسم صیف میوزد هیچ محفوظیت ندارد . فائدۀ بزرگ این بندرگاه همینست که در هیچ موسم بندرگاه را یخ‌بندی فرامیگیرد، «پورآرتور» نظر بوضعیت جغرافی آن خیلی مساعد، و موقعیست بر اینکه از طرف اردوی دشمن به آسانی تجرید، ـ یعنی تنها وجدا شود. چونکه شبه جزیرۀ «لیا ئوتونغ» که پورآرتور در نقطۀ منتهای جنوبی آن واقع شده است و عرض این شبه جزیره از « ۲۰۰ » کیلو متر و بیش نیست که ازین وضعیت به آسانی از اتصال یافتن بدیگر اقسام شبه جزیره منقطع وجدا میتواندشد . و چون از طرف بحر سواحل بندرگاه آن ، که بقدر « ۵۰۰ » کیلو مترو جا را گرفته است خیلی کم آب ، واینقدر مسافه را از طرف مدافعین در زیر ترصد و دیده بانی داشتن ، و برای منع کردن دشمن را از عسکر بیرون برآوردن بخشکه بشدت تمام مقاومت نمودن خیلی صعب و دشوار است . «پورآرتور» غیر ازین محذور وعلت موقع جغرافى، يك علت و محذور دیگری نیز دارد که آنهم برای کشتیهای بزرگ و پرقوت نه بدرجۀ كافى يك وسعت و فراخی را مالک ، ونه دستگاهای کشتی سازئی مکملی را داراست . اگر چه در سنۀ « ۱۸۹۸ » میلادی برای رفع کردن این محذورها وعلتهای پورآرتور بکمال گرمی سعی و کوشش ورزیده شده ولی تا بزمان اعلان حرب