Page 287

مبحث اخذ نفوس ۲۸۶ لویه جرگه ۱۳۰۳ نبایستی مداخله را روا دارشوند این سخن بدان میماند که حکومت بیک مقام راه شوسه و یا سرک پخته را بردن خواهش دارد، در انموقع بگویند که از علما پرسید شود و یا بکدام جای نهر میکند، باید بی اجازه ملا نکند، نی! چیزیکه بامورات شرعیت و دیانت متعلق است اولا ما از ان عدول نمیکنیم و او را سرمشق قضا خود می پنداریم و باز اگر در ان مسایلہ کوتاهی بعمل آمد علما حق دارند که بما یاددہانی نمایند و ما بکمال امتنان و مسرت اقوال هدایت مآل شانرا عمل پیرا شویم ! [با اینکه از فحوای این نطق عبدالرحمن خان رئیس چنان مفهوم میشد در ان شرائط تذکره نفوس که علماء غائبانه خواهش تبدل او را نموده بودند تعدیلی بعمل نیاید، خاما ذات ملوکانه بدون ازینکه کدام عالمی برخاسته چیزی میگفت نطقی را در موضوع ایراد فرمودند که خلص مقصد آن چنین بود ، ب ، د ] اعلیحضرت علماے کرام که تعدیل بعضی شرائط تذکره نفوس را خواستارند درین مطالبه ما آنها را قرار خیال و مفکوره خود شان حق بجانب می پنداریم لکن فوائد یرا که حکومت از وضع این شرائط تحت نظر گرفته بود منجمله آن یکی این است که در موقع دعاوی برای قضات تسهیلات و معرفی طرفین را فراهم آورده حاجت گرفتن تزکیه نمی شد؟ برای اینکه