Page 845

( ٨١٥ ) ( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبد الرحمن خان ) ( سراج التواريخ ) و تلخوابه بنامی لره به لوری در کار والا به واسطه سردار گل محمد خان مقرره شوی ده تسو چه حد معلومیژی مروه لره به له لوری ددولتی اسلامه ورسیکی نقصان واند والی یه کی رانشی ـ ملخص معنی اینکه چند کس از بزرگان ذی حشمت وشان وزیریان ومنصوبان که حاضر آمده شرف بار حاصل کرده بودند و حضرت والا با آنها مذاکره کرده و از هردو سخن رانده مکاتیبی که از طرف ویسرای دولت انگلیس بپایهٔ سریر سلطنت رسیده واز برای فهمیدن ایشان بلفظ افغان ترجمه گردیده نزد ایشان خوانده شده و همچنان ترجمه آنها برای هردو قوم نوشته وارسال گشتند که بخوانند وبدانند که کوتاه و مختصر کلام اینست که ویسرای هندوستان بروفق خواهش حضرت والا که از وی خواسته است جماعهٔ از وزیران و معتبران خود را که بلفظ انگلستان مشن گفته میشود برای تعیین ومعلوم کردن سرحد افغانستان میفرستد زیرا که سرحد افغانستان و دولت انگلیس تا کنون معین نگشته حالا جدا ومعلوم شود بنابران برطبق قانون پادشاهی بسردار گل محمد خان امر و ارشاد شد که از موضع وقار خوا کو چیده باجمعیتش در حدود فرمل یا کتوا از آمده فروکش کند و تا آ نوقت در آنجا درنگ نماید که تعیین حدود افغانستان باافسران انگلیسیه فیصله پذیرد تا ازین تعیین حدود در بین آنمردم و کار گذاران دولت انگلیس خصومت و نزاع واقع نگردد و پس از انکه سرحد معین و معلوم گشت کسانیکه داخل خاك افغانستان بیایند و یا اراضی باطاعت پادشاه افغانستان شوند اگرچه خارج از حدود افغانستان باشند سررشتهٔ امور ونظم ونسق همگنان برذمت همت حضرت والاسـت که ان شاء الله سردار مذکور انجام واتمام خواهد نمود و آنانیکه در حدود متعلقهٔ دولت انگلیس داخل و یا برعیتی ایشان راضی شوند کار گذاران آندولت سررشته مهام ایشانرا خواهند کرد و مردم وزیر و مسعود را از قرار داد و استوار ماندن تقسیم حدود بقسم مذکور آگاهی داده شد که بدانند و آگاه باشند و هم طلب و تلخوابهیکه از دولت بتوسط سردار گل محمد خان برای بزرگان ایشان مقررو معین گردیده است تا هنگام تعیین و فیصلهٔ حدود از طرف دولت اسلام داده خواهدشد و کوتاهی و نقصان بروی روز نخواهد آمدواین مکتوب و همهٔ رسایل موعظت و سایل و مکاتیبکه بلفظ افغان ازحضور انوروالا شرف اصدار و بمردم افغانان سرحديه از ابتدا تا انتها عز ارسال یافته اند همه ازمؤلفات ومنشآت ملا محمد خان قوصه افی نغان افغان نویس حضور حضرت والاست وازجهت همين يك منشور بتبركا آ نکه این کتاب تاریخ افغانستاسـت تيمناً وتبرکاً بلفظ افغانی نوشته ومجملا ً ترجمه شد که دانه ٔ نمونه از خروار ومشنی نشانه از انبار باشد و همدر ینوقت از عریضهٔ مردم طایفهٔ ملی زائی سکنهٔ کتو از وپسر هم دوست محمد خان حلی برای والاشد که آ نمردم از وی بری و بیزارند و از بزرگی و ریاستش نا قبولدار و ملك دين نامی را برای رئیسی ٔ خویش خواستارند و حضرت والا برطبق خواهش آ نمردم ملك دين مذکور را منشور بزرگی قومش فرستاده منظور وامیر جانخان برادر ايشيك آ قاسی محمد اکبر خانرا ازراه کنف مدعای آ نمردم مأمور کتو از فرمود و پس از وصول او در آنجا رفع نزاع قومی چنان شد که هر چندی از مردم قوم از پسر هم دوست محمد خان رضا باشند رئیس ایشان او و هر قدریكه از جهان شاه خان و ملك دين خرسند بوند بزرك آن ایشان باشند چنانچه مالکان دو نیم کاریز آب و زمین و شش طایفهٔ چون ملی زائی و شاه نور و خنجك ولنبر وازل خیل واوته خیل از عم زادهٔ دوست محمد خان اظهار رضا مندی کرده بوی گرائیدند و بقیهٔ طوایف با مدونى دست ترجمه میشود مذکور افغانی مأمور شدن داد محمد خان بحکومت جاجی و چمکی فروتنی داده حضرت والا را از دفع نزاع خویش مشعوف ساختند وهم داد محمد خان بارکزائی در روز هجدهم ماه صفر از حضور انور بحکومت عبیده جاجی وچمکنی سـر افراز گردیده از پغمان در آنجا رفت و همدر اثنا حیف وقایع ایام مذکورهٔ فوق سردار عبدالله خان حکمران قندهار از حدوث مرض هایلهٔ هیضه افواج قاهرهٔ تحت رایت خویش را از موضعیکه اقامت داشت کوچ داده در دامنه کوهی فرود آورد واز آنجا نیز برخاسته در کتل خلیلی فرو کش کرد واز روز حرکتش تا روز ورود بکتل مذکور سه صد وبیست و نه تن از آحاد وافراد لشکريکه با او همراه بود بمرض مزبور گرفتار گشته بدرود جهان کردند و اوبا وجود این حالت دست از