Page 548

(٥٦٨) (جلد سوم) (شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان) (سراج التواریخ) ده تن از متمردین را زیر دستان قادر جان محمودی زاده سید غلام پادشاه از کوه کاشمند دست گیر کرده نزد سپهسالار فرستاد و همچنین پنجاه تن دیگر نیز از بطرف آنطرف دست گیر آحاد و افراد سپاه نظام شدند و از جانب هرات کرنیل مکلین که درباغ شهزاده ملك قاسم چنانچه گذشت جای داده شده بود در روز دوشنبه دوازدهم ماه محرم باسپهسالار فرامرز خان ملاقات کرده آداب مرسوم الرعايتين بتقديم رسید و در اختتام مجلس ملاقات كرنيل (۱) فيت موصوف يكميل تفنك دولوله دنایه پر بابكعیل دوربین ويكعدد فيت (۱) كباس برسم ار مغان بسپـهالار داده جمع فوت آویز در وقت وداع يكراس اسب ويك طاقه پتو کی کابلی با مکتوب كرك هرائى ويكتوب برك داى رنگي ويك مجلد پوستین کابلی هدیه بوی داد و در روز سیزدهم ماه مذکور کرنیل مزبور ازهرات رهسپار مراجعت شده از منزل موزك ميرزا يعقوب عليخان واقعه نگار خادم دولت انکلیس و مقیم هرات را که مشایعت او تا آنجارفت رخصت باز گشت داده چون خرج سفر عماله تمام شده بود مکتوب مصحوب او بسپـهالار فرامرز خان فرستاده چهار هزار روپیه قرض خواست و او بر طبق خواهش وی وجه فرستاده پس از وصول کرنیل مکلین در مشهد قرضه مذکوره را ادا کرد و از جانب دیگر کرنیل رجوی که راه نورد منزل مقصود بود باقاضی سعدالدینخان در روز چهارشنبه چهاردهم ماه محرم در موضع جاريکار فرود شد، وقاضی سعدالدینخان پاس حضرت والا که دیر رای او نوشته بود از آنجا در بگرام پس رفته بشرف دست بوس مشرف گشت و پس از درک عز ملاقات و توقف يك شب رخصت یافته از عقب کرنیل رجوی که رهسپار کابل شده بود راه برگرفته در موضع رباط بهمراهان خود و كرنيل مذكور پیوسته وارد کابل شدند و کرنیل رجوی در قلعه علی آباد که پاس حضرت والا برای فرود شدن او آراسته بودند فرود گشت و انگاه که حضرت والا وارد کابل شد کرنیل مذکور باجازت اشرف والا بتوسط قاضی مذکور درک ملات و الا را در باغ با برشاه حاصل کرده و پس از ان در کوتی باغمه اربك مار كه باز دیگر شرف باب ملاقات شده پس از توقیف چند روز از حضور انور والا رخصت یافته از راه جلال آباد و پشاور متوجه پیمای کشور هند شد و همدرین ایام شهزادگان رفیع مکان که بعزم تفرج وشکار در لهو کرد رفته چنانچه از پیش رقم شد در موضع رنگی راهیان شرف بخش نزول شده و هلال غرة محرم را در آنجا دیده ده روزه در لك فرمودند و از آنجا نهضت فرما وجبده چها کردیده شیلان خیریه روز عاشورا را در مغل خیل با ئين شهزادگان بزرگی بمسکینان و محتاجان داده کام امیدواران خوان احسان خود را بنوعیکه میبایست شیرین ساخته بسیار تن را اطعام فرمودند بعد رايت عالیات را از راه مراجعت جانب کابل شقه کشا ساخته در ایام اواخر عشرۀ ثانیه ماه محرم بدار السلطنه کابل پرتو نزول انداخته سر وتـن از غبار سفر نشستند شرح بغی شرح وتفصیل بغی مردم اندری مردم آندر (که از پیش وعده ذکر آن داده شده آمد) در خلال احوال اواخر سال گذشته وواقعات مرقومه اینسال بحث سنجش قنوات مردم اندری و پست مالیات (۱)مساقات مزارع و مساقات (۱) اشجار ایشان اتفاق افتاده حکمران غزنین بامر حضرت والا تحقیقات امر مذکور پرداخته از آب دادن را بزرگان مردم مذکور جزو مالیه و طی اراضی ایشان را خواسته و با دقه پادشاهی تطبیق داده تفاوت کلی بروی کار گویند که در آمده مکشوف گشت که از صد یکی و از بسیار اندک مالیه و محصول نداده وثبت دیوان سلطنت نکرده اند پس حکمران فقه شریف غزنین از ایشان خط اقرار و التزام باصهای شرعی گرفته قرارداد که اگر از قرار قلمداد خود ایشان که بدفتر بمعنی با غبانی پادشاهی داده و خاتم نهاده اند افزون از ده يك شرعی شود عامل بکار گذاران دولت رسانیده وجریمه نیز بدهند و ایشان است از خمار چند و پنج چند شدن مالیات اراضی ایشان که میدانستند تفاوت کلی دارد و از جریمه که خط دادند خوفناک گشته همداستان تمر دو سرکشی شدند چنانچه خودسرانه از شهر غزنین بیرون شده بعزم بغاوت و تهیه اسباب مقاتلت بماکن خویش رفتند وسردار محمد حسن خان حکمران غزنین از مشورت ومکیدت ایشان آگاه کشته یکی از خدمه خودرا بامكتوبات تسلیت آیات از قفای ایشان فرستاده همه را بغزنین طلبیدو خوانین و بزرگان ایشان از وصول فرستاده و مکاتیب مذکوره در یکموضع انجمن شده چون عزم عناد در نهاد داشتند از آمدن در غزنین سرباز زده مصحوب فرستاده مزبور بحکمران غزنین پیام دادند که طاقت عشر شرعی را نداریم و از گرفتن آن هر آینه طریق فرار