BrowseKitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh → page 336

Page 336

Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh · pages 1–1270


Page image — the source of record

Scanned page 336 of Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh

Machine transcription

(۳۲۹) (جلد دوم) ( ذکر وقایع عهد امارت اعلیحضرت امیر شیر علیخان ) ( سراج التواریخ ) که امیر شیر علیخان بر آشفته تصمیم عزم کرد که خود جیش جانب هرات در جنبش آرد و در خلال این احوال سردار محمد سرور خان که پس از فوت پدرش امیر محمد اعظم خان در مملکت ایران چندی بذلت و خواری بسر برده آخر الامر از راه ناچاری روی امید بسوی هرات نهاد که سردار محمد یعقوب خان از سبب مخالفت و معاندت با پدر خویش او را گرامی خواهد داشت و چون وارد هرات شد سردار محمد یعقوب خانش محبوس کرده فرستادن او را در کابل خدمتی بپدر خویش پنداشته محبوساً روانه کابلش نمود که شاید امیر شیر علیخان اورا فرزند و مطیع داند و عفوث کرده لشکر را بکابل طلبیده هرات را باو وا گذارد . ذکر قتل سپهسالار فرامرز خان ( و محبوس شدن سردار محمد اسلم خان ) پس از نامه فرستادن سپهسالار فرامرز خان و سردار محمد اسلم خان بسردار محمد یعقوب خان چنانچه مذکور شد در وقت خفتن شب جمعه بیست و هفتم ماه ربیع الاول سپه سالار موصوف بجای نمازی در پیش روی خیمه سردار محمد اسلم خان گسترده نماز عشاء و سنت ووتر واجب ادا کرده مشغول تعقیب (۱) نشسته بود که ناگهان حاجی نام ایرانی نوکر سردار محمد اسلم خان باعبد الغفور خان خاله زاده او که در اندرون خیمه باجای سردار مزبور کمین گزیده بودند بضرب گلوله تفنك سپه سالار را از پا در آوردند و سردار محمد اسلم خان که در بنوقت با چندتن قدری دور تر از نماز گاه او مشغول بازی نرد بود چون خبر داشت با واز تفنك سراسیمه از جای برجسته سپه سالار را غرق خون دیده فریاد زد واز فریاد او جماعت افغان و ترکمان سپاه حاضر گشته تأسف کنان بجستجوی قاتل افتادند و سردار محمد اسلم خان که باعث این امر بود بیباکانه بزبان میراند که این کار را برای خجالت و شر مساری من کردند و سپه سالار را باین زخد در خیمه زده حاضر ان رسپیل وصیت اینکه را زوی شنیدند که سردار محمد اسلم خان را گرفتار سازند و اگر من نبودم غلامی از عبید شهریار والا کوه باش و تنها که خوانین اخلاص شعار و آدمان کار میباشید راه خدمت و صداقت فرو مگذارید این را گفته ودیعت حیات سپرد وحاضران سردار محمد اسلم خان و سردار محمد قاسم خان برادرش را گرفتار و بزنجیر پریشت پای سوار کرده از راه قندهار بکابل فرستادند و سردار محمد علی خان بن سردار سعید محمد خان را بجای او و جنرال فقیر خانرا بجای سپهسالار لشکر کش و سپه دار مقرر داشتند و خیمه و اسباب سردار محمد اسلم خان را بطریق ضبط محافظ گماشتند و این خبر بتوسط سوار چاپار در میدان ده خزنك بامير شير عليخان که بعزم هرات از شهر بیرون شده در آنجا خیمه زده بود رسیده از سوار چاپار شنید که فاعل این کار سردار محمد اسلم خان است و امیر شیر علیخان از گفته سوار چاپار انکار آورده فرمود که مباشراین امر او نخواهد بود زیرا که بخز احسان چیزی از پادشاهی در باره او صدور نیافته که مرتکب قتل سپه سالار شده طریق مخالفت پوید و سردار محمد حسن خان برادر اعیانی سردار محمد اسلم خان که شرفیاب محفل حضور بود تصدیق گفتار چاپار را نموده بعرض رسانید که مصدر این فعل غیراز سردار محمد اسلم خان دیگر کسی نیست اما چه چاره وسود که ببدی کردار او ماننیز گرفتاریم و در وقت احسان پادشاهی از وی بیگانه و بکنار بودیم و بجواب این گفته او سردار محمد حسین خان برادر دیگرش پاسخ داد که هر گز برادرم مرتکب این امر نخواهد بود دیگری از حسد او را تهمت کرده خواهد بود چنانچه اگر بپایه تحقیق برسد دامن او از آلایش خون سپه سالار پاك ظاهر خواهد گشت و سردار محمد عمر خان بن سردار محمد عظیم خان سردار محمد اسلم خان را قاتل دانسته بعرض رسانید که از بینقدر تصدیق و تکذیب یکدیگر سر کار والا در گذشته هرچه رأی صواب نما اقتضا فرماید عمل نماید و درین مکالمه بودند که دیگر سوار چاپار رسیده بصدق انجامید که باعث قتل سپه سالار سردار محمد اسلم خان بوده و پس چون سخن باینجا رسیده قطع شد امیر شیر علیخان جنرال داؤد شاه خان را عوض سپه سالار از حضور روانه اسفزار فرموده از رفتن هرات صرف توجه کرد زیرا که حرف اطاعت و خیر آمد آمد سردار محمد یعقوب خان در افواه سمر بود و مقارن اینحال حسین علیخان ذکر قتل سپهسالار فرامرز خان (۱) تعقیب اور ادیکه در عقب نماز خوانده میشود

Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.


Cite this page
Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh, page 336. Afghanistan Digital Library, New York University Libraries. Machine-transcribed text: Afghan Press Archive, https://afghanpress.org/book/adl0009/336 (accessed [date]).
Permalink
https://afghanpress.org/book/adl0009/336
Machine-readable
JSON · IIIF manifest · Canvas
Source
Afghanistan Digital Library record