Page 22

(١٤) ( جلد اول ) ( ذکر سلطنت اعلیحضرت احمد شاه ) ( سراج التواریخ ) از کار باز مانده اعلیحضرت احمد شاه دانست که این مصالحه جوئی عباسقلی خان از در مکایده و بنابر تدبیر هلاکت او و لشکریانش بوده پس ناچار با سپاه خویش از دور نشاپور بر خواسته راه مراجعت بجانب هرات پیش گرفت و هم چند در حمل ونقل بنه و آشروق وطوپخانه سعی و کوشش نمود از شدت سرما نتوانست با خود بر دارد چنانچه بنه را همچنان که بود گذاشته اتواب را در قنوات انداخته رو براه نهاد و در هر منزل جمعی از سر ما تلف گشته طریق آخرت می پیمود تا که در منزل کافر قلعه رسیده از قضا در آنجا سختی سرما مضاعف شده هشت هزار نفر هلاک گشت و جمعی ہوای آنکه خودرا با بادانی کوسویه با کهسان واقع دو فرسنگی آن مکان رسانند در وقت عبور از رود هرات بجای آتش خاک هستی بیاد فتادادند و ما بقی لزجۀ شب تاسحر شکم اشتران بارور را دریده جای میکزیدند و بعد از سرد شدن همچنان درشکم اشتر دیگر قرار میکردند تا که از دست سرما بدان واسطه امان یافته وارد هرات شدند و درویش علیخان هزاره که از ناحیۀ خالص آثار خیانت وطغیان نمایان بود بامر اعلیحضرت احمد شاه از حکومت هرات معزول کردیده دیگری از چاکران معتمد مأمور حکومت شده خود اعلیحضرت احمد شاه با لشکریکه همراه داشت وارد قندهار شد و به تخمیل وترتیب لشکر پرداخته بتهیۀ آلات و اسباب گوشمالی عباس قلی خان نشاپوری وجه همت مصروف فرمود . — ذکر توجہ اعلیحضرت احمد شاه )— ( باردوم بجانب خراسان در سال هزار ویکصد وشصت و چهار ) (۱) الغرض پس از انتظام لشکر وانجام ساز و یراقسفر رایات عالیات را سال دیگر از قندهار بطرف نشاپور در اهتزاز آورده هم يك از سواران سپاه را امر نمود که یکمن چودن همراه بر دارد و در نشاپور تحویل کارداران پادشاهی کند تاتوپ قلعه کوبی ساخته بصد بخرابی بنیاد حصار خصم پرداخته شود چنانچه پس از ورود در الکای نشاپور بصنعت استادان کاردان هندوستانی توپ بزرك چودنی ریخته و دیوار شهر را بضرب گلولهای قلعه شکاف آن کوبیده رخنه و ولوله در شهر انداخت و عباس قلیخان نظر به پریشانی و مخالفت رعیت چاره بجز اطاعت ندیده روی التجا بدرگاه اعلیحضرت احمد شاه آورده اظهار خجالت و انفعال کرد و اعلیحضرت احمد شاه عذر او را پذیرفته از شیوۀ سردی طایفۀ بیات خورسند گردیده حکومت نشاپور را بدستور سابق بعباس قلیخان تفویض نموده سردار جهانخان را با نصیر خان حاکم بلوچستان به تنبیه وسر زنش علیمردان خان زنگوئی حاکم طبون وطبس مأمور فرموده خود از نشاپور حرکت کرده وارد مشهد شد و آن دو تن سردار دران ولایت رفته قتل وغارت و خرابی زیاد بعمل آورده عاقبت الامر در ما بین علیمردان خان و سردار جهانخان ونصیر خان در موضع كاخك و گناباد محاربه شدید رو داده جانبین از اسپان فرود آمده بکارد وخنجر ومشت و گریبان بهم در آویختند و بسیار خون یکدیگر بریختند تا که علی مردان خان بقتل رسیده پای ثبات همراهانش بشکست چنانچه هزیمت یافته رو از جنك بر تافتند و سردار جهانخان ونصیر خان چندی در آنجا درنك كرده بعد از ضبط وربط نزديك و دور ونظم ونسق سرحد وثغور روی مراجعت بسوی اردوی اعلیحضرت احمد شاه آوردند و همچنین اعلیحضرت احمد شاه چون وارد ارض اقدس شد شهریان او را از دخول مانع آمده وی شهر را محاصره انداخته پنجهزار سوار بسرکردگی شاه پسندخان بتاخت و تاز شاهرود بسطام وسبزوار فرستاد ومشار اليه محال آمد و بدر تاخته خودرا از حمل اموال واثقال گرانبار ساخته روی معاودت بسوی مشهد آورده داخل اردوی اعلیحضرت احمد شاه شد و ازینسوی اعلیحضرت احمد شاه که شهر مشهدرا محاصره انداخته بود چون مدت محاصره ششماه طول کشیده مشهدیان را حال به تباهی رسید لا جرم شاهرخ پسران خود را با گروهی از سادات وعلما از در استیمان نزد اعلیحضرت احمد شاه روانه نموده از حقوق نعمت نادری بدویاد آوری کرده بحرمت روضۀ رضوی بمصالحه اش راضی کرد مشروط باینکه سکه و خطبه بنام اعلیحضرت احمد توجه اعلیحضرت احمد شاه بار دوم بجانب خراسان ا قرار نوشته خزانه عامره وتاريخ احمدی