Page 1053

( ۱۰۴۳ ) ( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان ) ( سراج التواریخ همه را ارقام فرمود که اگر ترك افعال واعمال معتاده نکرده رهگزار راست کاری ودرست رفتاری نشوید هما مترصد ومنتظر عقاب وعذاب ونکال وبال خویش بوده خودرا گرفتار سلاسل واغلال سیاست سلطنت دانند وایشان از پرتو وصول افتادن این منشور چون نيك ميدانستند که حضرت والا هرچه بگوید بکند وامر وفرمانش را در عهده فسخ نینداخته نسخ آنرا جایز نشمارد لاجرم ایشان اگرچه خوف از خدا نداشتند اما از بیم جان ره نورد صراط مستقیم عهد وپیمان خویش که درروز مامور شدن خود بادولت در میان نهاده بودند شدند و از اینجاست که عرفاء گفته اند گر وزیر از خدا بترسیدی آنچنان کز ملك ملك بودی و همدرین هنگام سپهسالار مذکور ترکستان غلام محی الدین خان و محمد امیرخان وامیر محمد خان پسران و برادر خودرا باخواهر خویش از سبب فوت سید جان شوهر خواهرش که درکابل وداع زندگی کرده بود بادو رأس اسپ جهه هدیه حضور انور والا و دوراس دیگر جهه تحفه حضور شهزاده رفیع وساده سردار حبیب الله خان از مزارشریف بکابل کابل نموده اسپانش شرف منظوری یافتند و همدرین ایام حضرت والا احمد جان نام سنگتراش را باجماعه از شاگردانش مامور تعمیر کرده امر نمود که از معدن سنك مرمر سفيد واقع آغنجا جهه تنورها وديكيها واضلاع ودور حياض مربع ومستدير باغ بابرشاه وحمامات ومجارى قصر وحرمسرای اندرون باغ مذکور وقصر بوستان سرا نشیمن گاه خاص حضرت والا تراشیده وساخته ارسال کابل نماید و او در تعمیر شده امر اقدس را بپای برد و همدر تضاعيف واقعات مذکوره رشيد بيك وغایب نظیر نامان از خدمه دولت عثمانی ذکر حال جلال الدین نامی از افاغنه قندهار را که در مملکت دولت روس مصدر خطائی شده و کار کنان آن دولت بسر حدداران دولت ختایش سپرده بودند بانامه از اعلیحضرت خاقان چین دروا خان شقنان آورده بنگهبان شیر محمد خان سرحد دار آنجا سپردند و نیز پیام گذاردند که در مملکت چین مرتکب عصیانی گشته از راه مودت و همجواری او را که اقتضاست تا انجا رسانیدیم و نگهبان مذکور نامه خاقان را که مشتمل برهمین پیام بود با جلال الدین نام نزد سید شاه خان جنرال که فرمان طلب بنامش چنانچه گذشت شرف نفاذ یافته و هنوز راه کابل از سبب عدم وصول جنرال تاج محمد خان در بدخشان پیش نگرفته بود فرستاد و او نامه موصوفه را ازسای کابل نموده حضرت والا در روز یازدهم میزان ماه صفر بجنرال سیدشاه خان باخامه خاص نگار داد که هر دوتن فرستاده دولت ختای را باعزاز واکرام برسم مهمانی تازمان نگاشتن و فرستادن پاسخ نامه خاقان نزد خود نگاهداشته جلال الدین را بگیل کابل نماید تا از عمل سگانه قندهار او و خطائیکه در مملکت دولت روس و ختای کرده است کارکنان حضور علم حاصل نموده پاسخ نامه خاقان را بر طبق واقع نگار داده ارسال دارند و در اثنای اینحال که امناء معدن کار که از حضور انورمأمور بدخشان شده چنانچه گذشت اورامر وتأکید رفته بود که سنگهای بزرگ ازمعدن لاجرم وجديد لاجورد آنجا در خور ساختن ظروف واوانی یعمل آورده از ده قطعه لاجورد بوزن چهل سیر و دو نیم سیر و يكسير ونيمسير و يكچارك كابل ازمعدن بر آورده معروضداشت وحضرت والا او را فرمان کرد که تا بتواند جد و جهد نموده قطعات بزرك لاجورد از هر دو معدن بدست آرد واز آنسوی در عین و قایعیکه بشرح رفت کارکنان دولت روس از مامور شدن کمیشن دولتین افغانستان وانگلیس برای تعیین خط وحدود ونقاط فاصله آگاه گردیده بلاعانی و درنك آهنك شقنان کردند وچیزی فوج از راه فندو شاخ دره بدانجا تاختند و افسران این فوج نامه از غرض راند، بسرحدداران افغانی چون میر اسلم خان ومير اعظم خان ونظر محمد خان وشهداد خان صوبه دار و نایب محمد رزاق خان روشان فرستاده پیام دادند که لشکر خودرا از جائیکه اقامت دارند کوچ داده در قلعه پنجه جای گیرند زیراکه يك ساحل نهر پنج از دولت روس ويك کنار آن از دولت افغان وحود نهر فاصل بین جانبین است وازین نامه و پیام روسیان کپتان تیمور شاه خان ومير اسلم خان و ميراعظم خان كبتانان وبادشاه خان شغنان نایب الله خان حاکم شقنان و دوصد تن پیاده نظام براه مدافعت و مخالفت بر گرفته در قلعه واقع سرپل جای گزیدند و نامه افسران روسی را در فیض آباد نز دسیدشاه جلال الدین افغان ونامه خاقان روی روز آمدن قطعات بزرك لاجورد حرکت نمودن فوج دولت روس جانب شقنان