{"book":"adl1214","page":97,"text":"شماره سوم عبرت الوقایع صفحهٔ ١\n\nتجارت خواه در مواد سایره از هر نوع مسلم و نقدی و چپرستی محفوظ باشند و علاوه براین بالیوز هائیکه از طرف\nدولت ایران برای منافع تجارت و حمایت تبعه و تجار ایرانیه بجمیع محلهای ممالک عثمانیه که لازم باشد\nنصب و تعیین شود بغیر از مکه مکرمه و مدینه منوره دولت عثمانی قبول می‌نمایند و وعده میکنند که کافه\nامتیازاتیکه شایسته منصب ماموریت بالیوزهای مذکوره باشد در حق قونسولهای سایر دول متحابه جاری میشود\nدر حق آنها نیز جاری بشود و نیز دولت ایران تعهد میکنند که بالیوز هائیکه از طرف دولت عثمانیه بجمیع محلهای\nممالک ایرانیه که لازم بیاید نصب و تعیین شود در حق آنها و در حق تبعه و تجار دولت عثمانیه که در ممالک ایران\nآمد و شد میکنند معامله متقابله را کاملاً اجری دارند\nفقرهٔ هشتم دولتین علیتین اسلام تعهد میکنند که برای دفع و رفع و منع غارت و سرقت\nعشایر و قبایلی که در سرحد میباشند تدابیر لازمه اتخاذ و اجرا کنند و بعین مخصوص در محلهای مناسب\nعسکر قرار خواهند داد و دولتین علیتین تعهد میکنند که از عهده هر نوع حرکات متجاوزیه مثل غصب و\nغارت که در اراضی یکدیگر وقوع بیاید برآیند قرار دادند عشایریکه متنازع فیه باشد و صاحب آنها معلوم\nنیست بخصوص انتخاب و تعیین کردن محلی که بعد از این دائماً اقامت خواهند کرد یکدفعه با رادهٔ اختیار\nخودشان حواله شود و عشایریکه تبعیت آنها معلوم است جبراً باراضی دولت متبوعه آنها داخل شوند\nفقرهٔ نهم جمیع مواد و فصول معاهدات سابقه خصوصاً معاهده که در سنه هزار و دویست و سی و هشت\nدر ارزنة الروم منعقد شده که بخصوصه باین معاهده حاضره الغا و تغییر نشده مثل آنکه کلمة بکلمة در این صفحه مندرج\nشده باشد کاذالحکام و قوت آن ابقا شده است و فیمابین دو دولت علیه قرار داده شده است\nکه بعد از مبادله این معاهده در ظرف دو ماه یا کمتر مدتی از جانب دولتین قبول و امضا شده تصدیق نامه\nآنرا مبادله خواهند کرد و کان ذلک فی یوم سادس عشر جمادی الثانیه سنه هزار و دویست و شصت و سه\nهم در اینسال ناخوشی و با بدار الخلافه بروز کرده جمعی از معاریف را تلف نمود و هم در اینسال رحیم قلیخان\nابن الله قلیخان توره خوارزمی بعد از خیال حکمرانی در گذشت و چون رحمن قلیخان توره یعنی خانزاده بسبب\nاینا قتی در کشته و بقانون اوزبک بجانی نمیرسیده محمد امین خان برادر کمتریم قلیخان خان خیوه شد\nبنا بر این از دربار پادشاهی ایران میرزا رضا نام بتهنیت و تعزیت بخوارزم رفت و نامه که دلالت بهمراهی و جانب\nخان خوارزم بود از طرف اعلیحضرت پادشاه ایران بانضمام خلعت فاخری برد و بمقضی المرام مراجعت نمود\nهم در اینسال مرحوم میرزا محمد شفیع شیرازی مشهور بمیرزا کوچک متخلص بوصال معروف که از فحول شعرا و خوش نویسها\nدار باب کمال بود در شهر شیراز وفات یافت و هم در اینسال وزیر یار محمد خان هرات و فکر و آن آمد که مصاحب\nمنصبان و اتباع دولت انگلیس را بکلی قدغن و موقوف داشت چون که آنصاحب منصبان انگلیز که در سنه ١٢٥٢\nهرات اقامت یافته بودند وزیر یار محمد خان آنها را در سنه ١٢٥٣ اخراج نمود و رجال دولت انگلیس اینمطلب را\nباعث اختلال پیشرفت مقاصد خود دیده و با نواع وسایل خوسید نفوذی بقلعه در هرات پیدا کنند وزیر یارمحمد","chars":2700,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1214/00097.jpg","first_page":1,"last_page":586,"title":"Kitāb-i baḥr al-favāʼid : kullīyāt-i Riyāz̤ī : fihrist-i davāzdah kitāb-i dīvān-i Riyāz̤ī, majmūʻah-ʼi kih ānhā mawsūm bi-kitāb-i mustaṭāb Baḥr al-favāʼid ast کتاب بحر الفوائد : کليات رياضى ؛ فهرست دوازده کتاب ديوان رياضى، مجموعۀ که آنها موسوم بکتاب مستطاب بحر الفوائد است","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1214/97","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1214/canvas/97","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1214/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1214_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}