{"book":"adl1214","page":61,"text":"نسخه ۲ ضیاء المعرفة صفحه ۵۴\n\nکوهسار افغانستان که سر حد پیش آمد هندوستان مثل واقعه شرق اقصی باید زحمت و خسارت زیاد متحمل شوند و بانگلیس هم بواسطه سد لشکمن با\nآنضعفاتی که در نواحی اکرادر و چترال و غیره با طرف سوات و بونیر و باجور سکن دارند و جمعیت و فرصت و موقع غزا و جدال با انگلیس را از خدا میخواهند\nالبته دو چار مخاطرات عدیده میشوند از دخول خاک کابل یا ترکستان ازینکه هم ما و هم یک امارت افغانستان اظهار بیطرفی بنماید جواز ورود\nبقشون انگلیس و دستوری بعبور عسکر روس نخواهد داد اگر هر یکی از اینها برطرف دستی باشه پس راه نزدیک بلا مانعی که برای پیش آمانی\nانگلیس و روس باز است فقط از کناره خاک سرشته متصرفی ایران و محال غربی افغانستان است که یا از هرات درآمد راه روس باقصد [ILL]\nر و سهام شونه یا از سرحد [ILL] مقیم خوافون از راه پائین جام و باخرز بخاف و قاینات و سیستان و بلوچستان روانه گردند و انگلیس\nناچار باید بخواست سرحد قندهار بمیدانند و هم در بلوچستان و سیستان و خراسان میدید در مقابل محلات دشمن شوند این مسئله\nباعث تخریب امور داخله و اغتشاش سرحدات شرقی ایران و غربی افغانستان میشود که تالآبهای این دو سلطنت و امارت مخربه بی ثمرث\nخسارت نخواهد بود در بلاد که قحطی نانیست صرف این بلید که مصائب است چنانچه در قحط سیستان که سالی دو هزار تومان الی ...\nانگلیس صرف می رسید ولی آیا از آنمردم قواعد پلتیک و خیالات دولتی را میدانستند و بجز زحمت کار دیگر نداشتند و خود مؤلف کافرتی\nکه چوبست من بتبر نمی توان شکنم دولند و من بتبر دیگران داد و ستد میکردند از مال اندیشه که فیلاوت انگلیس متجاوز از یکه کرور کلدار به سیستان\nفراهم نموده با نواع وسایل برقوت و قدرت و استعداد خود می افزایند و تقریباً دو هزار نفر عمله و جراحها خود تراشیدند و تدارکات حربی بسیاری\nسیستان متصل آماده میسازند و اهالی سیستان را بمول علم پلتیک فریفته خویشته اند اکنون هر یک از آنمردم خود را سوطره و شب خود المحل ایجان\nدلال رابعه محسوب میدارند و بسبب به شان زرعاً بزیست مانده بجر بورت دولتی انداخته اند والله اعلم تا چه دورت نقاط بقیمت اعلای سینه دوسته\nمخصوص از آن محل پیرامون مجاورت علیه ایران عانت را منحصم ساخته و بیچاره فوق الغایه مقیدت و برای این نقاط معین شاند مسلم رسیان هم\nرا بمدعی خود واگذاشته نفوذ خود را ناچارند کم نمایند و نمایند و این اندیشه و دغل و تصرف دولتین مزبورتین جز مایه خسارت مبالغاً ود\nعلیه ایران دولت افغانستان نخواهد بود پس چاره برکدام است بر ساکنین اینجا در خود انه علالتی و جاهدیان چه مشتبه که حسن و تپال\nچون پشه نشاید که شترت پامال اگرچه رجال وارد رو افزون ایران همه کمال تحیرش آگاه و بصیرت و در سنگام ضرورت سرحد مملکت ایران فرد\nگذاری ندارند آنجا که عقابیت بریزد پر پشه لاغری چه خیزد اما با این دو باز هم بلو دست با حفظ حدود ثغور چند نقطه از سرحدا\nخراسان و سیستان با مقرر تفصیل اول محال کنور دو آن قلعه هسته آباد که هستوه رعایا تراکمه یموت بشرارت معتاد شدند خویش\nاز سرحد داران و مستحفظین حالیه آسوده و دانمندان کارهای دست تعدی میگشایند برعایا و عابرین آن حوالی وحوش خسارت و له دی آورند و تا\nیکدرهم ستم هستند زیرا یکنوعی که در مرقومه بان قلعه عباد معدوده که سرباز از فوج عرشب هم آن نقطه مسطو بدند همه با لباسهای سیمی دولتی\nولی آلوده و با حسرت بسر میبرند و توطنگاه میره و غصنکهای دوزد دوزشجا بود که گو یا روسها آنجا ایدا از قانون نظامی اطلاع نداشته\nو پیشه سرباز یکه رو دمیرت بآن طرف رودخانه میعاد و به تراکمه تا شام مثل خانه شاگرد کهمواره کودک ترکمانه را معین بند با ظلم میگذار\nآنها میزد و بهنگام غروب و مرغ دسکره نانی تحصیل کرده بقلعه مزبور مراجعت می نمود اگر چه به زبان دشن از شب و تو عبداینا\nنازست ظلم پیشگان دون و جبابند ان خود و اولادشان اما رحم د برپس صولت شان از دستها آنها پیرو می رود و دانس\nاز تادیبی که توسط آنها باشند ندارند و هیچگونه مسائل کار مجری نموده بطغیان و شرارت وامیدارد نقطه دویم دره جز است\nکه باید مواظبت و حراست آن منظور نظر اولیای دولت ابد مدت گردد نقطه سویم کلات نادر که آنهم کلید داند، خراسان میباشد","chars":3512,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1214/00061.jpg","first_page":1,"last_page":586,"title":"Kitāb-i baḥr al-favāʼid : kullīyāt-i Riyāz̤ī : fihrist-i davāzdah kitāb-i dīvān-i Riyāz̤ī, majmūʻah-ʼi kih ānhā mawsūm bi-kitāb-i mustaṭāb Baḥr al-favāʼid ast کتاب بحر الفوائد : کليات رياضى ؛ فهرست دوازده کتاب ديوان رياضى، مجموعۀ که آنها موسوم بکتاب مستطاب بحر الفوائد است","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1214/61","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1214/canvas/61","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1214/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1214_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}