{"book":"adl1214","page":579,"text":"ملحقات بقیۀ پریشان صفحۀ ۵۷۶\nمنظومۀ پریشانی در ادای حقوق هر یک از شعراء هراتی سر او شرح اسامی آنها سر آمعلوم نه در عبارتست\nدر ایقرا نظم بهر حسن مین علم ترجمه اخلاص در نمای عدن سحر در رقم قاسم بن حسن جوهری بین که در رقم مطیع شد نظم تو نشر حسن بجان انور کشید\nترکی از ترک غم آل عبا دید کس مانبود راه بقا نقیبی از مرثیۀ آل رسول گفت در واقعه از اهل قبول قطره خون بچکر آمد در برون\nعکسی آمد در جوهر گردون سرپوش براین شست به ران نظم خویش نموده قبایتی بپا حقومی از دل کشش بعالم گشاده زر مغرا در مای ماتم\nشریح کردم خاقان مغفور بجا نهاد رنگ در رقم مسطور ای صبا بگذری بسوی صبا مرحبا بکو زبان شعراء بیدل اند ذکر حصرا سمی دبیان\nمخفر نوشده اهل قرون در عزای سپهر فخر بشر اختر از دیده فشاند اختر از سخنهای دلیق که در جهان محتشم ریخته آتش ببیان\nداکنش از واقعه با پر دود می شود شافع اهل هرود بود خون تن مختر ربانی به داد چا روه بند عصبا با رحمت از داور چون یوها\nکه از نماش بو دلم قلال شعر و تا در قوز اهل و قایق هربت او بازده شاهپور شعر سیفی تیغ بستان در دندان چون شام تیره میکند از غم سپیده\nسنائی ثنای حسن میکند جان فدای عاملین میکنه شونه از گریه چنین و پولسکان زسوز نصرت آن صدر الداراک مجددی از نوحد سرائی بیباق\nبنیاد او خدیبی با زینا طوطی باغ فصاحت حیا شد چو بلبل بجهرا نواسرا دل جان برد به بینا بینا از غم قصۀ محنت مشهدا\nقاطع نیک سیر سید پاکه شعر میگفته بدہ انکو به کانه بهر دیباچه باش من نانی مجددا که جا د رشاه رک دوان استقر از بعد مدت حیدر\nنالید از این مصیبت اکبر طالب کابلی از این محزن خوشه چین آوزار با بین شد از این بنیاد تا سپر پیدا بهشت از یوسف زہرا فخر را\nمقر کشته از تصویر شبنم چو تصویر پیش گوانشادم دبیر و صل بز اخلاص کامل بدین نقل غم افزا گشت دانا از راه پریش به عبا بز\nکشته لایل ستاد بسیار فیض زخمی مرثیه عالی شام تاج چون بیاد شنگامه شمس شبیسی افکند مجوران بدل آرمه شیاشر داری گوش\nصفت پرده کند چون آش پرده چشم آب آیناش تاشی زآتش جانسوز کردا افکنده صد شره بخا ادز بها هم آن حند لیب باغ شیران\nچوطوطی با فغان کرد ید باز حریق دلبان اندون حقیقی بدین سوک غم افزایان نین اندراین ماین کشته از پرینی بهره کا ملی با بکرمندین کا بیان\nتراب کابلی زین احزن مینین باسمی گوندا دامن تضمین بیقوا با صد نوا در این عزا ریخته بر صفحه دلی بها تا دی بد کرشاه شهیدان جهان\nاز خود کاریافت بشرح فغا واله از ماتم سلطان عرب فخر دار و بیجم زین منصب سامی ز آتش گفتار و بیات سوخت زنیوا قعه جان ودل\nوفاقی هم صیقل و دا کرد حنیف بکینه و ذکر نیو کرد قصوری بله عزای سبط احمد ز نظم و رونا بیض کرد انور صفی جان تاب بد یه وا کرند\nشد از مدح عباس فاریخ قدسی از مدح مصیبت بحرا میشود حشمر نفیل شدا بپهر حضرت صوفی اسلام طارق اینکونه بگذا دبا نام\nخلاقتی ز اشعار سمط بد دل خون آورد از ربطی کشد چون خاوری تیغ بیان کند پر خون دل از در انا غامین از قصۀ پر غصہ بنا\nد و دآهس زمین رفته بجا تاج الشعرا جیحون افسانهء در مکنون صبوری بحر سبط شاه لولاک نموده جامه صبرش ترین باک\nشفیع یوسف ددان رفته حامد در قصۀ پرغصه عصر گفته که بیکر شاها آئی بست پیش رخے دار دفانی سرز حش استاد سخن بیاناب\nسرکند واقعه شاہ غریب کوهری بلبل سوزان عزا ہمچو علی است در یک شعرا زیوری میکند این غم بینا ابتد اکرده شهر استنا\nسوز د هر دو جهان است میرزا علی اکبر قایم مقام به بان نظم خویش کند و در سخنم تیر فکنده آتش سوزان بنام زین شرح جانگداز دو باکان نام روشن از ذکر ثنایم\nجهان\nکرده تاریک جهانرا زغم گرفت پس عزای نوخرافان بیا بد کو خرد لب کشد طرز بیان ناصح از بهر ادا کردن دین روز و شب مرثیه کوید سین\nتانی از عرض پیش کش تا که شد ز اکر ذکر پیش حدیث کرد خوابی بین با بخواد گفت او مار تان فکنده در دو عالم نیسینان\nزرش کرد طه شیخ العارفین حجه الادبا بستی فررنجیل در هر دو جهان بابیمه امین ضیائی ناظم اللک این بین مبر د رسد نظم او مقابل با\nرباعی ثبت ز دل ملکی بنا تبسمی طبیت سرشهدای بین از امت ست بند رقم این ملحقات این کتاب بخطاب موالف و این مطلب کفایت است و هیچ\nکه مد لیو هم بتمیم جاری افتاد با عیار حضرت سلطان سر بازقصی عبد آن افتخار انسان جو ان کارزار مقبو دستان بر در کوار بر دستکاران فردی شایات بیان کے بان\nكتبه العبد المذنب محمد حسن سمرقند","chars":3654,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1214/00579.jpg","first_page":1,"last_page":586,"title":"Kitāb-i baḥr al-favāʼid : kullīyāt-i Riyāz̤ī : fihrist-i davāzdah kitāb-i dīvān-i Riyāz̤ī, majmūʻah-ʼi kih ānhā mawsūm bi-kitāb-i mustaṭāb Baḥr al-favāʼid ast کتاب بحر الفوائد : کليات رياضى ؛ فهرست دوازده کتاب ديوان رياضى، مجموعۀ که آنها موسوم بکتاب مستطاب بحر الفوائد است","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1214/579","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1214/canvas/579","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1214/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1214_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}