{"book":"adl1214","page":565,"text":"ملحقات بقیۀ عین الوقایع صفحه ٥٥٥\n\nدکفایت جناب آقا مشهدی جعفر خیاط باشی در تبریز که اقتباس آنرا از حرکات ماکوی چرخ خیاطی نموده پس از زحمات زیاد بمخارج\nگزاف تکمیل کرده بود قونبی از کار درآورد که صنعت و هنر خود را بخلق نمودار کرد و کمال فطری وجوهر جبلی خود را هدا بظاهر جلوه داد\nتوپ مذکور ستا مسلسل و سریع الاطلاق است که بهر دقیقه هفتاد تیر پر و خالی میشود و نشانه را سبک قاعده میزند اما بقدر قوه جرثقیه\nفشنک آن توپ را از گارتوس دوازده نمره رولور قرارداده بود که پس از تکمیل تعبیه فشنک بزرگ هم بشود و همان توپ را\nهنگام مراجعت موکب همایون از فرنگستان بلحاظ اقدس پادشاهی رسانیدند شورش خرانسا بوقعه ارامنه دره انقزم که عموم\nمسلمانان از واقعه قفقازیه بابقامۀ تی آتطایفه در بهانه جو بودند تا نوکر یکی از تجار تبعه روس مقیم کاروانسرای حاجی محمد ابراهیم کاکار\nعیدگاهی میان کوچه بزن مسلمه سؤ آخونش باش گفته و باب فتنه را مفتوح ساخت سوای آنش اناًنی حمل بواسطه بعضی بنا بآ در روی\nکوچه و اطراف آنکاروانسرا که باجازه دولت قزاقیان نهاده شده بود بهیای شورش کردیده آن مطلب را بهانه قرار دادند\nدر عد لیله نیز محرم اقدام بتعاقض نموده فردا صبح علم طغیان بفراشند جناب حاجی معاون التجار خرانسا بخیال اینکه ارامنه هم نیای\nتازه روی کند دفع شورش خوابه شد امر بخرابی داد آتالی آن انکانه کرد. اول مال التجاره آن کاروانسرا را از قبیل پشیم دوست\nو گوسفند و غیره بتاراج بردند و بسیار بر آتش زدند بعد کاروانسرا را ویران کردند از آنجا متوجه دکاکین و مغازه و منازل ارامنه قریباً\nاز ارامنه آنانیکه در سرای سلطانی و سرای امام جمعه اقامت و تجارت داشتند محفوظ ماندند و سایرین که در روی بازار و منازل بودن\nخصوصاً محله سکنّا و اشیاء داشته اموال و اثقال همه آنها بامسجد و قبر خانه که ملجا ندا را بودند بغارت و خود ارامنه از اناث و ذکور که\nبقونسولگری روس ملتجی شدند از طرف ایالت بتبویب جناب ناظم الملک کارگدار خرانسان میرزا محمد باقر خان یاور فوج چهارم تبریزی\nو کاردان بود با استعداد حربی و سرباز زیاد مامور محافظت و حراست قونسولگری دولت بهیه گردیده فتنه خوابید پس از آنکه\nامر دولت علّیّه باسترداد اموال ارامنه صادر شد مسببا مال پوست و پشم مال آنها را که برده بودند میان کوچه ها میریختند و\nکه عده ایان هر محل جمع آوری نموده باداره نظمیه میبردند و در آخر توسط کارگزاری تسلیم قونسولگری شد ایجاد چراغ الکتری در\nبسیاری منازل رشت و انقلاب هوا و شدت برودت و بوران در آن محل بماء محرم حرکت اردوی سخت حکم شاپزاده بقیصه ای\nونیز اردوی بریاست اعتضاد الدوله بطرف چاه بهار بلوچتان و گفتگو باره تاکسیون انگلیس آمدن نشان مخصوص از طرف حضرت\nامپراتور روس بشاپزاده والا عضد السلطان فرمانفرمای رشت و مسافرت شاپزاده معظم الیه بانزلی محض سرکشی و تدارکات ورود\nموکب همایون وفات حضرت حجه الاسلام شیخ العلما آقای شیخ محمد حسن ممقانی اعلی الله مقامه در یوم شنبه هجدهم محرم الحرام\nبنجف اشرف و تعزیه داری با کثر حوم در عتبات عالیات و ممالک مختصمه و کشور ایران بسبت ما درجه آمدن مهندسین هولاندی\nبجهت بازدید ستاد اهواز بجمزه ورود موکب همایون پادشاهی هنگام مسافرت فرنگستان در انزلی و دسته های امانی بانجام\nبعضی مطالب سرعتی و بحیریا توسط عرایض که احرینام بخواهد یا هر یک از آنها و تعمیر کلوکاه دریا بغاشه و کشتی مخصوص شهر بای\nار اینمورد با کشتی سانیان ال جناب حاجی زین العابدین تقی اف بمر داب انزلی تصادم کرد و صدمه زیادی دید اما چون کشتی مقصدی باین\nحاجی صفری الیه بود معفو شد ورود جناب مستطاب ملاذ الانام آقای حاجی میرزا زین العابدین مغفرۀ بئس الطلاب در هر اجیت عتابت\nبا رضی اقدس و خوشنودی مالی که مطعن اجتہادی مقتر معظم الیه بوده دانسته اقامات نواب اسعد والا تبار شجاعا بپزاده شجاع االسلطنه\nدر تو کل نیشا من بشهر شیراز که نظم دکاکین را از روساً محل خواست در ماه صفر آمدن مهندس انگلیسی دگر دشمع نمکس ببردستان\nدر شهر شوشتر که اهالی بته آمدن و نصب بیارق علامت اور انداخته بهیجان آمده قصدعوا کردند تا اولیای دولت بدفع فنتنه\nکوشیدند","chars":3453,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1214/00565.jpg","first_page":1,"last_page":586,"title":"Kitāb-i baḥr al-favāʼid : kullīyāt-i Riyāz̤ī : fihrist-i davāzdah kitāb-i dīvān-i Riyāz̤ī, majmūʻah-ʼi kih ānhā mawsūm bi-kitāb-i mustaṭāb Baḥr al-favāʼid ast کتاب بحر الفوائد : کليات رياضى ؛ فهرست دوازده کتاب ديوان رياضى، مجموعۀ که آنها موسوم بکتاب مستطاب بحر الفوائد است","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1214/565","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1214/canvas/565","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1214/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1214_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}