{"book":"adl1214","page":517,"text":"صفحه ۵۰\nنسخه ۱۲\nخاتمه\n\nنقص دوم سد راه های بری و بحری و احاطه سپاه خصم بود که احدی از خارج نمیتوانست داخل پورت آرتور شود و نه کسی\nبا اختیار خود بطرفی عبور و مرور میتوانست . خود این مطلب موجب یاس و نا امیدی کلی سپاه از آمدن امداد یا رسیدن آذوقه\nشد که همه دل شکسته و پریشان حال گردیدند و از هیچ راهی امید نجات خود را نداشتند لذا آن جوشش و خروش و ذوقی که بدواً\nدر جنگ دارا بودند کم شد معلوم است دل شکسته اگر کوه را بها و نبدی دوام کار درستی بقدر کاهش نیست\nنقص سوم خرابی نقاط و اطراف داخل و خارج شهر و بندر پورت آرتور بود که روسیان را محل تشبثی برای سنگربندی\nو جلوگیری خصم در دفاع و متانتی بر قلاع مستحکم نماند و امکان در محافظت خود ندیدند از نیرو مقابله و مجادله را بتجرد انشدند\nآنرا که نیست دست ستیزه ره گریز با دشمنان خویش دم از دوستی زند نقص چهارم بستوه آمدن اهالی شهر\nو سپاهیان از طول مدت محاصره و عدم چاره بود که کم کم بنای مراوده را با روسای اردوی ژاپون داده اظهار\nهمراهی و دوستی بژاپونیان و شکایت از افسران روس می نمودند و یقیناً هر گاه جنرال استاسل اقدام بشرایط تسلیم\nنمیکرد قهر خود سپاهیان و اهالی شهر دو سه یوم بعد بدون شرط و عهد تسلیم می شدند چون دوستان کنند تبری ز آشنا\nدیگر ز یار وصل مبستی بجز فراق نقص پنجم برهم خوردن تمام سفاین روسی در پورت آرتور بود که دیگر قوه بحری\nمبتلایی سفاین خصم نمانده باشند و بندر گاه و لنگر گاه و گلوله گاه یکدیگر ضبط ژاپونیان در آمد چون کشتی نجات بشتا بد بر گرداب\nدر بحر غم چه چاره بجز التجا کند نقص ششم خرابی کارخانه جات لاند پورت آرتور و انهدام مریض خانه ها و ابنیه داخله شهر\nو انهدام تلگراف خانه و عمارات لازمه امور ملکی و جنگی بود که دیگر محلی برای انجام یا اصلاح هیچ کاری باقی نداشتند و تماماً\nاز ضرب گلوله ژاپونیان ویران شده بودند گر نباشد ملجا محصور را خویش را تسلیم دشمن میکند نقص هفتم شیوع\nامراض مختلفه در داخله پورت آرتور بود که اغلب سپاهیان از بیچیزی و عدم اشیاء خوراکی مرطوب بهمه مبتلا بگوشت خوره\nو اورام و قروح متعدده مختلفه بودند و حالت دفاع پیش از آن نداشتند بیلی تن مجروح را کی تاب جنگست کجا ستمدیده توتیای نیست\nز بیماری و ناچاری شود آب اگر چه زهر شیر و پلنگ است نقص هشتم گلوله ریزی و نارنجک اندازی ژاپونیان\nبر شهر و قلاع پورت آرتور بود که در مدت ده ماه از تبر و تیر تفنگ و مرگبار ار گلوله باریدند و عساکر و اهالی را خود شهر و کوچه و بازار\nعبور و مرور نمیتوانستند از بسکه متصل گلوله و نارنجک میرخت مخصوصاً وقتی که خبر حرکت جها زات بالتیک را شنیدند نقیصه\nگلوله توپ از دریا و خشکی بشهر می فگندند که فرصت دفن مقتولین بعساکر روس نبود مخصوصاً زنکلور یازده انچی ژاپونی بلیت\nاز تیر توپ خصم چاره ای فراز نیست کو چاره غیر آنکه بتسلیم تن دهند نقص نهم نفاق سخت بین افسران روسی بود\nکه بعضی خواستگار ذلت دولت متبوعه خود و طالب فتوحات دشمن بودند حتی دستور العمل محرمانه روز و یورش خصم میدادند\nکه از چه نقطه و بچه موقع حمله آورند با تفاق توان کوه را زپا برداشت ولی خرابی آفاق از نفاق بود\nنقص دهم نبودن آب خوردن که ماء الحیات آدمیزا داست و در پورت آرتور بهمن رسید چون قبل از محاصره نقبوه بخار در\nدر کارخانه جات جو بر آب شور و تلخ را می گرفتند و استعمال میکردند پس از محاصره که ذغال سنگ کمیاب و کارخانه جات\nویران شد آب آشامیدنی سپاه و اهالی شهر منحصر بچاه کنده آب تلخ و شور بود لاغیر بی آب زنده کی نتوان کرد یگد می\nزهر آب ز غم سوخته کانرا چه مرهمی نقص یازدهم اختتام قورخانه و قلت سپاهیان بود که از تمام ۶۴ هزار سپاه روس\nدر پورت آرتور بنجزا رسالم ماندند بدون قورخانه و ما بقی مقتول و مجروح شده بودند کثرت خصم وقلت خودشان هنگام پر عسرت خویش\nنقص دوازدهم","chars":3187,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1214/00517.jpg","first_page":1,"last_page":586,"title":"Kitāb-i baḥr al-favāʼid : kullīyāt-i Riyāz̤ī : fihrist-i davāzdah kitāb-i dīvān-i Riyāz̤ī, majmūʻah-ʼi kih ānhā mawsūm bi-kitāb-i mustaṭāb Baḥr al-favāʼid ast کتاب بحر الفوائد : کليات رياضى ؛ فهرست دوازده کتاب ديوان رياضى، مجموعۀ که آنها موسوم بکتاب مستطاب بحر الفوائد است","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1214/517","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1214/canvas/517","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1214/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1214_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}