{"book":"adl1214","page":321,"text":"نسخه ششم عین الوقایع صفحه ۳۱۱\nفوج دیگری که در مکی بودند شتافت و فرمان یورش به تپه داد در آن واحد تپه را بضبط خود آورده از طرفین باهم\nدر آویختند سواره و پیاده و توپ بری و بحری مصریان مشغول گلوله ریزی شدند اما سودانیان هم بپامیقیدند که\nدیکشند مردانه و از جنگیدند تا انگشت گیر و دار سپاه انگلیس بستوه آمده چندی از توپچیان آنها باسبان توپخانه\nسوار شده گریختند و دو توپ با دشمن وا گذاشتند جمعیت سواره بقاره قبیل متمهدی نیز بجنوب مصریان گرفتند\nو دسته از سواران سودان با رحال انگلیس مقابلی نموده دست بشمشیر برده پای ثبات نفردند انگلیسا هم بعضی رو\nبهزیمت نهادند و بعضی سخت ایستادند اما نشانه فتح و فیروزی در مصریان پدید شد و سردار پی از سواران مصری\nانگلیسی را بریدن خط رجعت جانشین مامور نمود چون کار سخت شد جانشین مذکور را گریزانتر بیه نمانده با صد و پنجاه\nنفر از خواص خود خیل زده روانه سودان غربی گردید عیال واطفال خودرا نیز با پانصد نفر آدم جرار و مبلغی پول نقد\nقبل از وقت بداخلہ سودان فرستاده بود و پسرش امیر عثمان شیخ الدین و امیر محمد یعقوب شیر جانشین و امیر\nعثمان الازرق و برادر جانشین در زیر علم سیاهش ثبات قدم بخرج دادند تا کشته شدند علم مذکور که در شتاء ۱۸۰ عایا رو انداره\nشده و بنیاد اطراف آن از سنگ و آجر بود مائل افتادن گردید سودانیان گروه گروه بزیر آن رسیده مجدد اسنگ\nبنیاد می کردند تا بقتل می آمدند وقتی علم سوراخ و دکلش از گلوله شکسته شد و بیفتاد دو نفر در پیش خود را رسانیده\nعلم را بر گرفته سر پا داشتند در انمودن تن ایشان از گلوله مشبک شد گشتگان آن رز مگاه تا شتاسیل روی هم\nافتاده بودند پس از ان سردار فرمان هجوم عام بشهر ام درمان داد قلاع آن را که ببلندی ده قدم و سمک چهار قدم بود\nبا گلوله توپهای هوترز هدم ساختند سفاین جنگی نیز سواحل راست نیل و جزیره توتی را که معقل حصین بود با خاک یکسان\nکردند و ۲۰ دقیقه بظهر مانده اطراف ام درمان از هر سمت محصور شد و حاکم شهر با مشائخ بیرون آمده امان خواسته بودند\nتسلیم شدند اول کاریکا انگلیسا اقدام نمودند خرابی قبه متمهدی بود که انرا سودانیان بزینت تمام آراسته و پیر آسته\nو سی متر طول و عرض و بیست متر ارتفاع داشت و پایه های آن از سنگ گرانیت بر سنگ سماق تعبیه شده بود و از شهرتون\nانینه بشمار میرفت فورا قبه او را بضرب توپ از هم ریختند و چهار دیوارش بزور دینامیت توسط گوردون سبک برادر زاده\nگوردون پاشا انگلیسی که در ۱۸۰ مسیحی مقتول دست عساکر متمهدی شده بود ویران گردید و قبر مهدیرا بشگافتند از جمہ\nاو جز ہیکل مجتہ عظمی باقی نبود مگر سرش بموی سروریش که از گردن بریده و قسمت کردون سبک شد و دست راست\nببره صاحب بحری از انگلیسها و بگفته سایر قطعات عظام او را از یکدیگر کیخته بیاد گار بردند و در حقیقت آن حرکات که\nاز انگلیسا متمدن بام درمان سرزد از وحشیان و جنگلیان افریقا ہرگز سر نمیزد منجمله اوراق و کتب حتی قران مجید\nبهر خانه و هر محل یافتند از مالی گرفته بدردند و بعضی را سوختند و تا سه روز عساکر انگلیس بقتل و غارت مشغول بودند و بانی\nدر حرکات و عمال خود نداشتند که باید سایر مسلمین بر اقطار روز زمین آن کردار و رفتار انگلیسها را در مد نظر آورده خون غیرت\nمسلمان در اعضا و جوارح ایشان بجوش آید و در فکر آینده و حفظ زمان مستقبل خود و فرزندان و عموم ملت محترم خود را با بان انیکا\nانگلیسا را در عصر ۱۳ ہجری و ۱۹ میلاد نمونه از عدم تمدن و کمال تعصب آنها شمرند انلغته روز یکشنبه ۱۷ ربیع الثانیه و تجزیر\nسردار انگلیس امر تعد از مقتولین و مجروحین نمود از سودانیان دوازده هزار و هشتصد نفر مقتول و هجده هزار نفر مجری\nمونه","chars":3057,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1214/00321.jpg","first_page":1,"last_page":586,"title":"Kitāb-i baḥr al-favāʼid : kullīyāt-i Riyāz̤ī : fihrist-i davāzdah kitāb-i dīvān-i Riyāz̤ī, majmūʻah-ʼi kih ānhā mawsūm bi-kitāb-i mustaṭāb Baḥr al-favāʼid ast کتاب بحر الفوائد : کليات رياضى ؛ فهرست دوازده کتاب ديوان رياضى، مجموعۀ که آنها موسوم بکتاب مستطاب بحر الفوائد است","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1214/321","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1214/canvas/321","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1214/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1214_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}