{"book":"adl1214","page":260,"text":"سراج الوقایع\nلیتی شستم\nصفحه ۲۵۴\nمانده و از قریه در دم بجانزده بود محمد عظیم خان وقتیکه حصار افغان را غصب نماید بچه خود را در اندک فاصله مرده دید بخواست\nاو را دفن نماید چیزی میسر نبود شال دوش را کفن قرار داده با پایه تفنگ قدری زمین آب شاریرا گود کرده بچه را دفن نمود و روانه\nراه شده تا بنقطۀ دولت یار رسیده در جای مخصوصی اطراق کرد اما سردار محمد خان تایمنی دولت یار را بحیطه تر داد آمده گفت\nشما قوم و اقربای من هستید و محاله اری و پذیرائی شما بر من واجبست داخل آبادی شوید که عیال تا در صحرا نباشند و کسی شمارا\nنبیند سردار محمد عظیم خان ندانست که قومی تایمنی با هم بیری مثل وصلت کرک با میش است بسخنهای آن نامرد مطمئن شده عهد و\nسوگند قرآن از او خواست که بخیانت او اقدامی ننماید آنهم بجا آورده سردار بیگانه بنده متأثرانه با همراهانش که چند شبانروز\nخسته و کوفته در جبهه جنگ و فرار بوده اند پس از صرف غذا خوابیدند سردار محمد خان نامرد سواران و پسرانان خود را\nاخبار داده اطراف محل اقامت را محاصره کردند آنوقت یراقهای آنها را برداشته و خودیشان را مقید ساختند و راپورت\nاینمطلب باهرات فرستادند یگدسته سوار مامور آوردن آنها بهرات شدند تا رسیدند اینها بدولت یار دو نفره یک از همراهان\nسردار محمد عظیم خان ببرد وسلیه بود از نزد سردار تایمنی فرار کردند و خود او را با هفت نفر بهراطان بهرات آوردند از زمان عبور\nیخنفر عیال خاطر نشان سردار مشارالیه بود که بلباس مردانه درآمده بود و منطوقاً آنها را بدربار عام ورود دادند سعد الدین خان\nنایب الحکومه بهرات با آن همه علم و فضل خود داری در پاس آبروی آنا ننمود و بپای دشنام را بسر دار گذاشت و سر آن عیال را که\nلباس مردانه داشت در ملا عام برهنه کردند محمد عظیم خان بجواب نایب الحکومه چیزی جز این نگفت که م انبا هروی گرفته اند\nنه در میدان جنگ حال هم دست و بازوی من بسته است و در قید شمایم که دشنام میدهید ما درا میکه دستم رنا بود از اینگونه\nحرفها نشنیدم انا هروان معتصب را بکشند که امرا تر از دشنام و دست اندازی بنا موس است پس از این نطق ریش دو محمد اکرا\nکندند و بعد استخوانهای زیاد با جگر بند گوسفند در گردن آنها انداخته میان بازار ها بگردش دادند و باری هر به ستر و اعمل\nمذکور دوپس از حبس چند روز که را پورت امیر دادند قرار شد آنها را منظوره بکابل بفرستند از راه قندهار تحت الحفظ فرستادند و در\nسردار مذکور بقتل رسانیدند و بسیار محافظ معموره و قلعه میربستان بضبط لشکریان امیر عبدالرحمن خان در آمد و که خدایان\nمیرهای آنجرا حیف را یکجا یک کوفته بکابل می فرستادند و سپهسالار غلامحیدرخان با سپاه خود بظم داخله میربستان کوشیده متوجه\nسمت ارازکان شد ( القصه ) ازدیاد سپاه و کمی آذوقه و سردی هوا سپاهیان افغان را صدمه زیاد رسانید مدت\nجنگ و محاصره بطول انجامید و نیز لشکریان منهزم از جنگ تار جاباً داخله افغانستان شده و از هر نقطه افغانستان صدام مبلیدود\nصنفت\nامیر عبدالرحمن خان مجبور بتدبیرات چندی شد منجمله قاضی محمد نام کوسجه مغرور را که در لقب سعید محمد سخن میگفتند و از علماء اعلام و صیام حمد قندهاری\nبسیار میل بود تشویق کرد رسالچه کتابچه واعلان بعوام انشاد نمایند در ثبوت تکفیر طایفه هر بری و در عموم روافض شمرده هر یکدرا\nعنوناآت مندرجه آن برای دلایل بعضی آیات قرآنی و احادیث مزور امیز کند و کلت سنی را عموما ترغیب و تحریض بجنک و دفاع برایر هم در انروز بانو\nنمایند در ماه جمادی الثانیه و بال کابل بروز کرد و تقریباً بیست دوم هز ار جمعیت تلف نمود و مخصوص در کوهستان شدتش زبان افشار کابل محترم د\nو دراواخر رجب بر دز و بائی در بهرات شد متجاوز از چهارده هزار نفر بشهر و دمات آدم تلف کرد چون بلای آسمانی نازل شد و بر برمان قرابتطابح\nدشمنان زحمتی با یکدیگر دوستی را پیشه کرده عموم سنی وشیعه برسم آزادی بمرسم عیادت کوشیدند و یکدوز مخصوصا حکومته که اهل و مردم کهه خیر خان\nمزرقه شریف را که نسبت بخرقه رسول خدا مید هند با بیجا بنشست هزار جمعیت از شهر بر خارج نمایند و بخیر بکویند و تضرع در فرکانت را قلاع بر اخراج\nجابت باران آمد\nخود","chars":3442,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1214/00260.jpg","first_page":1,"last_page":586,"title":"Kitāb-i baḥr al-favāʼid : kullīyāt-i Riyāz̤ī : fihrist-i davāzdah kitāb-i dīvān-i Riyāz̤ī, majmūʻah-ʼi kih ānhā mawsūm bi-kitāb-i mustaṭāb Baḥr al-favāʼid ast کتاب بحر الفوائد : کليات رياضى ؛ فهرست دوازده کتاب ديوان رياضى، مجموعۀ که آنها موسوم بکتاب مستطاب بحر الفوائد است","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1214/260","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1214/canvas/260","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1214/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1214_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}