{"book":"adl1214","page":248,"text":"عبرت الوقایع صفحہ ۲۳۸\nنسخہ سوم\nیکی چہرہ بنهاد بر خاک دشت یکی زند کبر اوراعی بگفت یکی خورد بر جان باران تیغ یکی خستہ جان دلیران پتیغ\nیکی افسرہ از پردہ دل کشید یکی شربت مرکہا ساں چشید شد از آتش توپ دود تفنگ رخ پردلان جملہ عنّاب رنگ\nیکی دست افراشت بهر ستیز یکی پای بگذاشت اندر گریز یکی را بشکست تن از تیر شد یکی پارہ پارہ بشمشیر شد\nچون لشکریان سوارہ و پیادہ سردار محمد اسحق خان ہم عہد و ہم قسم بثبات قدم و رشادت بودند دلیرانہ جنگ بی‌نظیر بمیان\nدو فوج رسالہ سردار محمد اسحق خان بر تمام سواران نظامی طرف مقابل غلبہ نمودہ آنها را عقب نشانیدند و افواج پیادہ او نیز\nبر تمام آن سپاہ حاضر میدان کہ از طرف امیر عبدالرحمن خان بودند فایق آمدند و شکست خوردہ گان سپاہ امیر عبدالرحمن خان رو\nبفرار نہادہ بنہ و توپخانہ خود را از دست دادند و سپاہ سردار محمد اسحق خان مظفر و منصور بتاراج خیمہ و اود و الیہ وی گشت بقیہ پرداحتند\nنظم پس از ساعت چندان دارو گیر شکست اندر آمد بجبیش امیر رخ از رزم خیل عدو تافتند سوی کابل انگاہ بشتافتند\nسپهدار از روی استحق خان ازین فتح گردید بس شادمان چو دیدند برگشتن آمد شکست سپاہش بغارت گشادند دست\nیکی برد از ذوق اندر خروش بمیرا بلاس و مندروی و پوش یکی داشت صندوق زرقین یکی با رفیقان بفکر و مسل\nیکی نیزہ می‌برد با صد شتاب یکی قطع میکرد از نی طناب یکی را قطار شتر زیر بار یکی استری برد و دیگر حمار\nیکی رابسی پول نقد بچنگ یکی بُرد اسباب توپ و تفنگ یکی مشک پرشیرہ در برکشید یکی کشک سائیدہ بر سر کشید\nیکی گوسفندی بتاراج بُرد یکی از سران سپہ تاج بُرد ز ریشش یکی اسب پرخاشجوی یکی دنبہ پُرزہ درن گوشت حلقوم\nیکی گندم و آرد بسیار بُرد یکی قند و جلغوزہ و نارد برد بدینمونہ آلودہ کی و اشته چو آنجملہ را مفت پنداشتند\nبہ نخیر از جفای سپہر کہ بر رویشان بستہ شد باب تیر رسیدن غلامحیدر خان نائب سالار با هفتاد ہزار سپاہ جهت منصور بکار آن است\nدر تو بخانه که وقت تا نراج آمدن کابل رسالہ کرفتن او ببیرق سپاه ترکستان و باخبار ال محمد اہالی کابل مثل شہبانہ\nحسین خان نزد سر دار محمد اسحق خان بتن بالب مولوی ضیاء الدین بلخی و لغز نمودن قشونی حاربیین کردہ میخوردند\nضیاء سر دار محمد اسحق خان ریاضی نتایج گوید بیان چنین گفت تفصیل انرا ز زار که در دم سپاهی زسمت یمین\nز استادۂ شاہ کابل زمین چو ارتی بامداد می‌آمدند ہمہ غرق فولاد می‌آمدند سراسر دلیران مردان مرد\nبمبتای پیکار اندر نبرد چهل صد نفر بودند دارشان ہمہ بر سرقتی براش نشان رسیدند و دیدند انحال را\nبدانمونہ برگشتہ اقبال را بگفتند ما را چہ جنگ و جدال بخصمی کہ باشد شکستش محال بہت آنکہ یکبارہ از ننگ عام\nنمائیم بر بیرق او سلام بدینونہ بستند عہدی متین سلامی گرفتند درّد و کین سپہدار نام آور آن گروہ کی\nدر آمد شتابان ببالای کوہ ندا کرد کای لشکر کامیاب نمایندۂ لطف افراسیاب چو تقدیر ایزد بفتح شماست مراد از کای\nبکوشید سردار شکر کجاست امیر شما را ز جان بندہ ام سپاہی بامدادش آوردہ ام یکا یک ببرم سلام اندیم سپاهند\nپی خدمتش چون سلام آمیدم سپہدار بگفت توران زمین چو بشنید پنداشت صادق است درین گفت بکتور بر روی او\nفرستاد صاحیدی سوی امیر که او را برد نزد دستمر خان بگوید بان سرور مہربان که این افسر لشکر ئدزپی\nسلامی زمان باد و و چنگ و دستق گشادند بر جنگ ما نہ کردند با توپ آہنگ ما ندارد فکری بجز چاکری\nنوتی با دین سکر تیزی از ان حملہ آیند نزدیک تو کہ گویند در فتح تبریک تو شتابان در شاه امور کند مولوی نام بیخبر","chars":2940,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1214/00248.jpg","first_page":1,"last_page":586,"title":"Kitāb-i baḥr al-favāʼid : kullīyāt-i Riyāz̤ī : fihrist-i davāzdah kitāb-i dīvān-i Riyāz̤ī, majmūʻah-ʼi kih ānhā mawsūm bi-kitāb-i mustaṭāb Baḥr al-favāʼid ast کتاب بحر الفوائد : کليات رياضى ؛ فهرست دوازده کتاب ديوان رياضى، مجموعۀ که آنها موسوم بکتاب مستطاب بحر الفوائد است","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1214/248","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1214/canvas/248","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1214/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1214_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}