{"book":"adl1214","page":231,"text":"نسخہ سوم سراج الوقایع صفحہ ۲۲۴\nایران)\nوفات امیر مظفرالدین پادشاه بخارا در ۱۹ شعبان و جلوس امیر عبدالاحد بجای پدر جهان سید ایک قوش بیگی وزیر اعظم بود که در حقیقت این امیر و وزیر هردو بخیرتا عبدالملک خان که عموما جانشین پدر میشد و یکی از فرزندان امیر متوفی بود با هم اخواناً اتفاق کارها از پیش برده بقوه و دبدبه روی متصل با لادشه هندوستان که جمعیت امیر عبدالاحد خان با کمال اقتدار با عمارتی غریب و با روئیتی ادیب پس افزود و سید میرعلیم خان فرزند جان خود را بولیعهد تعیین نمود\nبیشتر از هزار خانوار سکنه نداشت بعد از دو دخترون بأن نقطه خرابی نمود و هنوز که در بلاد عثمانیان شکست خورده با طاعت آمده\nشدند * هم در این ایام حکومت خراسان بآصف الدولہ شیرازی بود و بعضی تراضی جدید جاری داشت که باعث نظم و رفاه\nحال اهالی ایملکت شد. فرق بین عالم و عادل و ظالم و مظلوم داده میشد (آمریکا) اسپانیا بنابر مخالفت بعضی از\nاهالی جزیره کو با و جزیره فیلیپین برصد آید ولت (مراکش) اقتدار کامل ایند ولت در خاک آنحال در دستادن استعداد\nحربی بسر حدات بیغده و نگییر (انگلیس) بنا بر مخالفت سلطان زنگبار با مامورین ایند ولت و فرستادن\nیکدسته قشون انگلیسی بر سمه شرقی هندوستان (آفریقا عثمانی) معرکه اباطلیع مریم سپاه مصرو متمهدی سودانی\nروی داد و نصرت با سپاه متهمدی بود و در ۱۹ ثانو یہ همانسال سپاه مصری و انگلیسی بجوبات رسیدند و در ۲۱ ماه مزبور\nبموازات غوردون پاشا که دوازده روز در خندقیل را داشتند سپاه انگلیسی رسیدند و در ۴۲ ژانویه سیر وسن انجوبات\nسوار جهاز شده بسوی خرطوم رفت و در ۲۶ ثانو یه شهر خرطوم بتصرف متمهدی در آمد و از خیانت فرج پاشا سود انغوردون\nبقتل رسید و پایتخت سودان با کشاد چهل هزار از اهل شهر و جمیع نواحی ولایات مسخر وی گردید و در ۲۸ سرو لسن نیز یکی خرطوم\nرسیده خبر قتل غوردون پاشا و مسخر شدن خرطوم را شنید از مسافت یکهزار ناب ناچار بر گشت و در ۶ فوریه لر دولسلی از\nدولت انگلیس با مور قلع و قمع متمهدی شد و در دهم فوریه فقط یکریان جنگ سختی میانه انگلیس و متمهدی واقع گردید ژنرال\nایول انگلیسی با ی الآور خود مقتول شد و در ۱۵ اه مزبور عساکر انگلیس ببرگشتن اغازیدند و در ۲۲ ماه مارک سپاه متمهدی\nعسکر نیل هجوم آورده اینو هی از انگلیسان کشتند و ماه مه همانسال متمهدی ما بر سطوت و شوکته افزوده شد و جمیع\nولایات و ایالات سودانر ا با هفده ملیون نفوس تصاحب کرده بخیال تسخیر خطه مصر بر افتاده و تهیه لوازم کار پرداخت\nدر ۱۴ ترون همانسال متمهدی در شهر خرطوم آبله در آورد و عبداللہ تعایشی چهار زاده را جانشین و خلیفه خود قرار داده\nمرد و در ۱۵ ترون سپاه انگلیسی و مصری نومیدانه از دنقلا بمصر برگشته بعسکر چندی بر آنکہداری حد و د مصر از فر\nحلفا مرتب کردند و اداره مرکزی آنان را در نقطه اسوان معین داشتند در ۲۹ نومبر ہمانسال امیر البدلل اننوجی\nسر کرده سواران متمهدی از شهر ام درمان که پایتخت تازه سودان است بقصد تسخیر خطه مصریه با سپاه آراسته حرکت کرد\nو در ۳ دسمبر همانسال متمهدی در نقطه جنین شکست سخت از مصریان یافتند\n۱۳۰۳ ہجری) (مطابق ۱۸۸۶ مسیحی) (افغانستان) در اینسال تعزیه داری ماه محرم ا اهالی\nتشیع افغانستان در ہرات و کابل بمنتهی درجه نمودند و امیر عبدالرحمن خان شخصاً تکیه های کابل برای استماع ذکر مصیبت حضو\nبهمر ا میکر دو مخصوص در تکیه آخوند ملا یوسف علی (رحمه الله علیه) ساکن چند اول کابل که مبلغی برای صرف امور تعزیه داری\nتکیه مزبور از عین المال داد و در هرات ہم دسته جات از مکایا با بام عاشورا حرکت میکردند رو بمحلات و بگرد هنام عبور\nدر چهار سوق منبر میکذاشتند و روضه خوانی میکردند سپاهیان افغان با اینکه راضی باین اطوار نبودند مجبور آننظر کاردها\nآنظت\nدسته جات مذکور اقدامات دافعه بخرج نمیدادند و در شهر هرات چهل و یک تکیه بروضه خوانی دایر بود سوای قراء اطراف تفصیل\nمعروف سیب عرب تکیه جناب آقا سید حسن برجندی تکیه حاجی علامیر صادق تکیه مسکران تکیه یوسف ابد خباز تکیه سادات تکیه طایفہ عرب\nکه بانی آن مرحوم تکیه شیخ خنداق ساز مسجد تفنگ سازی تکیه نمد بافن تکیه غلامرضای آقا عبدالله تکیه کشمیریان تکیه کلپ علی\nملا عبداللہ بود.\nمجله ۱۳","chars":3513,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1214/00231.jpg","first_page":1,"last_page":586,"title":"Kitāb-i baḥr al-favāʼid : kullīyāt-i Riyāz̤ī : fihrist-i davāzdah kitāb-i dīvān-i Riyāz̤ī, majmūʻah-ʼi kih ānhā mawsūm bi-kitāb-i mustaṭāb Baḥr al-favāʼid ast کتاب بحر الفوائد : کليات رياضى ؛ فهرست دوازده کتاب ديوان رياضى، مجموعۀ که آنها موسوم بکتاب مستطاب بحر الفوائد است","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1214/231","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1214/canvas/231","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1214/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1214_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}