{"book":"adl1214","page":225,"text":"نسخهٔ سوّم سراج الوقایع صفحهٔ ۲۱۸\nاقدامات کافی در ساختن کشتی و اسلحه و تفنگ بداخلۂ عثمانیه که محتاج بغیر نباشند (مرو روسی) فتوحات عساکر اید ولت\nدر نواحی مرو و فراهم آوردن استعدا د حربی و پیش قدمی سپاه روس در هر یک از سرحدات متصل بافغانستان خصوص در نواحی پنیجان\n(آفریقا) رعب و خوف متمهدی سودان قلوب اهالی مصر را متزلزل داشت و متمهدی نیز در سودان مشغول بازدادن\nو وسعت خاک مملکت متصرفی خود شد دئات اطراف و جبال همسایه سودان را متدرجاً بضبط خود در می‌آورد و بسیاری دول آروپا\nمتوجه حرکات متمهدی بودند آنهم طالبهٔ مآبا اطراف مینوشت و هر ملت و دولت بزرگ را دعوت بطریقه و تعقیب خود می‌نمود\nو تعداد مرید با و نفوس ممالک متصرفی او رو بازدیاد بود و قانوناً بسبک تصوف جاری داشت (آمریکا) جنگ و\nخونریزی بین دولتین پرو و شیلی در کار بود (آسیا) (افغانستان) چون اهالی و طوایف منگل و زرمت بمخالفت\nامارت میتا شد ه جواب مامورین و با شطویان را میدادند و کوس یاغیگری میزدند امیر عبدالرحمن خان مختر ساته ریاست\nجنرال سیف الدین خان بجهه تد میر و دفع خیالات آنمردم فرستاد جنرال مزبور با زغنده بر یاند و حرکات او اسباب اشتبا\nامیر عبد الرحمن خان شده مشارالیه را مغلولاً بکابل خواست و دو فوج پیاده و یکفوج سواره نظام و چهار بیرق اخاصه\nو پانصد سوار عره عراده توپ تحت ریاست ژنرال کتّال خان و علایحی عوض سیف الدین خان فرستاد و بعد از دو جنگ\nقتل جمعی از طرفین طوایف مزبور مطیع و منقاد شدند (در سنۀ هجری) (مطابق ۱۸۸۵ میسحی) کمسیون\nانگلیس بهرات ورود کرده در سنگ بست و قلعه یادگار چهار فرسنگی شهر هرات اردو زدند و از طرف امارت افغانستا\nقاضی سعد الدین خان که مرد کامل و ضمی است بمهمانداری آنها برقرار بود با جمعی از خوانین و بزرگان هرات خصوص اولاد\nحاجی مؤمن خان و بسیار از سواره ولایتی هرات که مامور حفظ و حراست اردو و فراهم آوردن آذوقه با نکلیستان بود\nو پس از چند روز از روی مذکور حرکت نموده بسرحد کوهسان که واقع بسمت با جزو ایران است رفتند و یکباره جنگل اردو زدند\nو شتر زیادی برای حمل آذوقه و آب از اهالی و غیره کرایه گرفتند باجرت نفری روز یکروپیه کلدار و بسیار آن شترها را\nآب بار کرده بطرف چشمه سبز و کلران که بسمت سر حد متصرفی روس واقع است رفتند و از نواحی دهنه ذو الفقار نقاط خط\nبین طرفین را تعیین نموده روبجانب چل دختران و پنجه متدرجاً پیش میرفتند تا یکباره در یآمر غاب و موریچاق نقطۂ وصل\nو نواحی پنجه رسیدند در اینروز امیر عبدالرحمن خان بر حسب حواهش دولت انگلیس محصن ملاقات لرد دفرن فرما نفرمای\nهندوستان از کابل براولپندی عازم شد و اینمطلب ضد مقاصد پلیتیک و ناگوار رجال دولت بهیهٔ روس بود\nلهذا در سفره پنجه مذاکرات سخت بمیان آوردند و ابداً راضی نمیشدند که قطعه از اراضی پنجه بتصرف امارت افغانستان\nباشد و کلیّه دخالت دولت انگلیس و تصدیق کمسیون آنها را تصویب نداشته میگفتند افاغنه خودشان با تعیین\nحدود سرحد خود را با ما بنمایند صاحب منصبان انگلیس عمداً بجهت از هندوستان آمده مداخله بگفتگوی بین ما و افغان دارند\nخلاصه مطلب تعیین سرحد پنجه بطول انجامید تا انگلیسها افاغنه را تحریک بضبط جبریه پنجه نمودند و بحکومت و سپاه\nهرات ابلاغ سخت برای نگهداری سرحد دادند تا کینه زیاد انگلیسها فوج کابلی ابوالجمع شاه مراد خان کرنل و فوج قند ہاری\nتمام این سپاہ تحت ریاست مع هشت عراده توپ و فوج رساله میرآقا که چهار صد سوار نظام بودند با پانصد سوار جمشیدی تحت ریاست یلمین دوش خان\nتیمور شاه خان نایب سالا و پانصد سوار متفرقه از خوانین هرات مجملًا تحت ریاست تیمور شاه خان نایب سپه سالار و جنرال غوث الدین خان مامور\nو ژنرال غوث الدین خان\nبودند\nضبط","chars":3095,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1214/00225.jpg","first_page":1,"last_page":586,"title":"Kitāb-i baḥr al-favāʼid : kullīyāt-i Riyāz̤ī : fihrist-i davāzdah kitāb-i dīvān-i Riyāz̤ī, majmūʻah-ʼi kih ānhā mawsūm bi-kitāb-i mustaṭāb Baḥr al-favāʼid ast کتاب بحر الفوائد : کليات رياضى ؛ فهرست دوازده کتاب ديوان رياضى، مجموعۀ که آنها موسوم بکتاب مستطاب بحر الفوائد است","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1214/225","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1214/canvas/225","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1214/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1214_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}