{"book":"adl1214","page":19,"text":"نسخه اول\n\nبیان الوا\nصفحه ۱۲\n\nاحضار نمودند در قم نور احمد خان پسر جناب سعد الدین خان حکمران هرات که با طناً خیال سپهساری مؤلف داشت موافق قانون مجریه افغانستان\nدر آنجا اقامه شهود خواست و جریمه هم برانجا تعیین نمود که اگر تقصیر آنها بود، صد تومان جریمه بدهند در باره نگارنده اعلیحضرت فرمود\nدانست که آنها مردمان شبکوری هستند و مقصود شان بی‌اعتباری مؤلف است آن نامردان که دیدند مأمور حکومت بر آنها کامگار شد\nو از قضا آن مأمور حکومت از نوکرهای سابق مؤلف بود یعنی برتها سخت گرفته شب فرستند دستشاوی به نام کردند مشروح بر این که\nمؤلف با سردار عبدالمجید خان به همگدری افغانستان همدست بوده در اینحرکت سابق و آمدن حیاتیه او از ایران هرات بدستور العمل\nاطمینان رجال دولت عهیه روس و از یگانه دولت علیه ایران است و با جنرال کورا پاتکین هم عهدی در تخریب افغانستان نموده که در امر\nولایت در ترغیب بدوستی و اطاعت دولت بهیه روس نماید و نقشه و ثبوت این مسئله را هم در دست شاگرد بودند و چند نفر مانع اقرار\nشهادت نامبرده بودند از عدم طالع همین ایام باز سردار عبد المجید خان با چند سوار از خراسان و راه مکران بجانب کوشک دریا درین که\nاسباب خیال و وسوسه دار حکومت هرات شده بود جناب سپهسالار فرامرز خان به به تلافی با سردار عبد المجید خان صد نفر سوار جهاد و\nهشتاد نفر سرباز با تفنگ و ششکه و حکم جنگ بریاست شاه داد خان رساله دار و کنجز نگیستان علاقہ غیره عاصی بان سردی که دارند\nفرست داد که دارند گور تابه بیاورده یگانه پنجه قرار کرده دولت روس ایرابضبط یراق او و پسرانش فرموده از انجا او را برفته\nبروند تا بدستان او برسیم و این آخرین حرکت عبد المجید خان در شهر مقدس و خارج شدن از نوکری دولت ایران بود\nمعلوم است در اینمورد حرف مدعی مسموع خواهد شد فردا صبح آن شت در اقامت سپهسالار بروند و متلافی مؤلف را بطور کرده بودند که امداد\nسپهسالار ملتفت نشده بود این شقّها در باره نگارنده هست لہذا چند آردالی با تفنگ و سرنیزه های بسته بحسب امر مؤلف تاخیر گدند\nاز قضایای اتفاقیه یکی از اقوام سابق بر این وقایع مرا بمجلس شته سواران دعوت کرده بود و قول رفتن داده بودم در این فرصت سواره به اسب\nدر وازه رسیدم و سه نفر نوکریم همراه است که بحز حسب بیان اطراف اسب مرا گرفتند پرسیدم چه خبرست گفتند سپهسالار صاحب شما را\nخواسته گفتم بروید تا همراه شما بیایم گفتند حکم نیست شما را از میان شهر و بازار بیریم برگردید که از خارج شهر بارک برویم نیمیطیر را که پیمان کرده راه\nاز نهادم برآمد و با خود گفتم بدبدام افتادی زیرا اشخاص مقصری که برای کشتن میبرند در افغانستان از خارج شهر بارک برده میشوند و\nیقینا اسباب تدارکی برام فراهم ساخته خلاصه بر گشته از خارج شهر قم و چون خلاف و خیانتی نکرده بودم بیجیر توهم که یارب چه خواهد شد\nاما از انجایکه بحقیقت احتمال نگارنده بخطا و خواص بدکار حق بود اندیشه بر خود راه ندادم تا در وازه ارگ رفتم از پنجا اسب را پسر فرستادم خود\nحضور سپهسالار رفتم آن سپهسالار با وقار که مرد یگانه و نیک فطرتی است تا مرا دیده دانست که حرف مدعیانم بهت است و مقصود ی دارند چون\nهر روزه خود مؤلف خدمت سپهسالار موصوف بود و ناظر محترم محمد او که آقا خان از مجد دوستان صمیمی مؤلف بود مرا مطمئن بجهت اسپرہ اے\nسپهسالار می نمود لهذا سپهسالار از در لطف و عنایت بمؤلف در آمده اظهار محبت فرموده اطمینان داد بیائیکہ حرف مدعیان را در باره شما\nبدون تحقیق می شنوم بروید راحت باشید مؤلف خوشنود مراجعت کرده شکر تهی را بجای آوردم مختصری ازین سپهسالار محترم را بجهت\nکنندگان کتاب خود بیان نمایم فرامرز خان سپهسالار بجز خواص و نوکرهای زمان فراری بودن مرحوم امیر عبد الرحمن خان بود وقتی امارت بهیه\nافغانستان با میر معظم الیه تعلق یافت در سالہ کہ حکومت ہرات با سردار والاتبار عبد القدوس خان بود صرف اللہ را از کامل مناصبہ\nمنصوب نموده هرات فرستادند و بنیزه اول شخص با وقار خوش بان نامی کاہاں جلیل انکه از زمان ورود او بہرات تاکنون دشنام ناموس و مذهبی کسی\nاز او نشنیده هر عکس سایر بزرگان افغانستان که بدشنام غضب ال دشنام شان ہم طریقه و ہم کیش دشنام ناموسی و آئین مذهبی است و غریب است در ایران","chars":3523,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1214/00019.jpg","first_page":1,"last_page":586,"title":"Kitāb-i baḥr al-favāʼid : kullīyāt-i Riyāz̤ī : fihrist-i davāzdah kitāb-i dīvān-i Riyāz̤ī, majmūʻah-ʼi kih ānhā mawsūm bi-kitāb-i mustaṭāb Baḥr al-favāʼid ast کتاب بحر الفوائد : کليات رياضى ؛ فهرست دوازده کتاب ديوان رياضى، مجموعۀ که آنها موسوم بکتاب مستطاب بحر الفوائد است","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1214/19","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1214/canvas/19","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1214/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1214_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}