{"book":"adl1214","page":127,"text":"نسخهٔ شماره ۱ عين الوقايع صفحهٔ ۱۲\nعازم مشهد بود محمد شیخ نام ترکمان بر آنها غفلتاً حمله برده و اسیر و غارت نمود جنرال سید محمد خان دادند سوار\nزیادی باستخلاص آن قافله فرستاد سواره‌جا و با خروی و خوشی ایران بکمک سواران هراتی فرستد و در بیابان چشمه سبز\nبتر اکه رسیده جنگ سختی کردند و اسرا را گرفتند و جمعی از تراکه بقتل رسانیدند (ایران) در اینسال\nاعلیحضرت ناصر الدین شاه امر بتهذیب بقعهٔ مطهر حضرت امامزاد عبد العظیم فرمود و تعمیر بارگاه آن بزرگوار نیز بیامد\nو مأمور اینخدمت مرحوم حاجب الدوله بود نواب فریدون میرزا فرمانفرمای خراسان که برای گوشمال و تنظیم\nصفحات آخال رفته بود انبوهی از سواره اتل تراکه انکت نیش بآباد و چاپشلوه محارب سختی کردند و تراکه منهزم\nشدند لیکن سپاه ایران کسی پوش قلعه آنها را خراب کرده و تمام آذوقه و اسباب آنها را تاراج نموده آتش زدند\nجعفر آقای کلات که فراراً بخیوه جسته بود در این اوقات با هزار سوار قرایابی بعزم تصرف کلات آمد سربازان اقراولی\nخبردار شده بنای شلک را گذاردند بعد از پنج شش ساعت زدوخورد شبانه شکست بسواران قرایابی افتاده\nمتفرق شدند و قتل خان خیوه محمد امین خان بدست عساکر ایران در نواحی شری بهمین سال اتفاق افتاد\nتبیین انکه حکام و خوانین با اقتدار خوارزم که مملکت بیعرف و شهر عالیه آن خیوه است از قدیم الایام در سلسله\nاطاعت دولت و سلاطین ایران بوده‌اند واکر بحوقی خودسری میکردند سرحد داران ایران تنبیه آنها مامور میشدند\nدر عهد اعلیحضرت محمد شاه طاب الله ثراه حکومت خوارزم به محمد امین خان رسید و چون سرگرمیهای دیگر در ایران بود\nاعتنایی به بینوایی خوارزم و امور حکام آن صفحات نشد لهذا مشار الیه تروی از خدمت نمود و سلام بلکه پس از چندی\nبخیال تصرف مرو افتاد و بلایکه مرو در تها آن مخصوص تعلق بدولت ایران بودند در هر دوسال یکدفعه شتری از\nخوارزم بمرد می آورد و با سم زکات چیزی میگرفت تا در اوایل سلطنت اعلیحضرت ناصر الدین شاه باز بطمع اخذ زکات\nاردوی بمرو آورد نواب حسام السلطنه که والی خراسان بود افواجی بجنکت او فرستاد و او را شکست فاحش دادند\nتا در اینسال چهل هزار لشکر خوب از اوزبک و ترکمن آراسته و ترتیب داده عزم تسخیر مرو را نمود نواب فرمانفرما داحترام\nکه بدانة از اینمقدمه آگاه شد قشون ساخلو خراسان را بطرف سرخس حرکت داد و خود نیز روانه شد خان خیوه که\nقضیه سپاه ایران بجانب اور پسپار شده پیش دستی کرده بسرخس حمله آورد و چند روز پیاپی بین خان خیوه و سپاه\nایران محاربه در کار بود تا لشکریان ارگنجی و خیوقی و تراکه که همراه خان خیوه بودند بسیار اسیر و مقتول سپاه\nیایی ایران شدند که از روی تحقیق دویست و هفتاد نفر صاحبین منصب‌های نامی از ایشان تلف شده بود و در آن گیرودار\nباصطلاح اوزبکیه خود محمد امین خان هم اسیر سپاهیان با جلالت ایران شده بقتل رسید و مرحوم رضا قلیخان زعفرانلو مامور بردن\nمردمان متقول را\nگویند\nسرها واسرا بطهران شد خبر این فتح یکسیز دهم و خود رضا قلیخان روز پانزدهم بطهران رسید روز نوزدهم نیز\nکه سلام عام بود جنر قتیل خان خیوه و تفصیل اسرا و سرها را بحضور همایون معروض داشتند آن پادشاه جهاننظر\nبپاس خدمات اجداد خان خیوه و بزرک زادگی او راضی نشدند که سرشای بریده عفونت یافته آنها با نجلس که\nهمه نوع طایفه و ملتی حضور دارند وارد شود و امر فرمود محترماً سرها را تغسیل و تکفین نموده در محل مناسبی دفن نمایند\nکه احترام مقتولین خوارزمی منظور شده باشد و اسرا را بآزادی اجازه دادند که در امورت اجزاء سلطنت منصة","chars":2955,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1214/00127.jpg","first_page":1,"last_page":586,"title":"Kitāb-i baḥr al-favāʼid : kullīyāt-i Riyāz̤ī : fihrist-i davāzdah kitāb-i dīvān-i Riyāz̤ī, majmūʻah-ʼi kih ānhā mawsūm bi-kitāb-i mustaṭāb Baḥr al-favāʼid ast کتاب بحر الفوائد : کليات رياضى ؛ فهرست دوازده کتاب ديوان رياضى، مجموعۀ که آنها موسوم بکتاب مستطاب بحر الفوائد است","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1214/127","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1214/canvas/127","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1214/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1214_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}