{"book":"adl1214","page":100,"text":"نسخه سویم عين الوقايع صفحه ٩٣\n\nمملکت لهستان از تصرفات روس که بزودی فتنه را خوابانیدند و بروزوبائی در پطرزبورغ و فرار\nلوی ناپلیون فرانسه از قلعه هام با شورشی که در الجزایر مغرب توسط امیرعبدالقادر رو داد درینسال\nبود افغانستان درینسال امیر دوست محمد خان استقلاً بحکمرانی کابل و جلال آباد و غزنین منصوب بـود\nو بنیاد وصلتی با میرها و بزرگان ترکستان اوزبک که صاحب ایل و قبیله و اقتداری بودند نمود شـد\nوزیر یار محمد خان که انتعاش حدود خراسان را شنیده و دانسته بود در تهیه و تدارک استعداد حربی\nکه هرگاه دولت ایران عاجز از نظم واقعهٔ خراسان بشود او بتواند خود داری نماید و اگر اقتدارشان\nافزوده گردد و کمکی از او بخواهند یا لشکری از هرات بجهت ماموریت جائی بطلبند بتواند ناده و حمار کنند\nهم در اینسال آب رود پاشدان بهرات طغیان نمود و بانها ر خیابان و انجیل ملحق گشته آن آب سیل\nملففه بسیار خرابیها بذیئات هرات وارد آورد و بعضی قراء اطراف اتنگ کشته بستان و پیران نمود و شد\nاین سیل در رود خانه کار آباد خارج دروازه هرات بود که در پائین ملوک کار آباد بسیاری ابنیه را معیوب\nنموده و چند پل عتیق محکم که از قدیم در روی اینرود خانه ساخته بودند آب سیل بباد فنا داد\nدرسنهٔ ۱۲۵۶ هجری (مطابق ۱۸۴۰ مسیحی) یوم پنجم محرم اینسال جعفر قلیخان ایلخانی بقصد\nدستبرد و شبیخون باردوی نواب حمزه میرزای حشمت الدوله که در مانه و سلقان بود نمود ولی کاری از پیش\nنبرد جز اینکه لطفعلیخان بغایری را که مامور بقلعه خان بود دستگیر کرده با خال برد و چون در میان قبائل\nتوقتمش و او تمش در باب توقف سالار با خال خلاف در گرفت ناچار سالار عازم کلات گردید پس ازینکه\nدانست کلات بتصرف پسرش امیر اصلانخان نیامده بسـرخس رفت و همان اراز محمد خان ریش سفید\nتراکمه سرخس گردید و امیر اصلانخان پسرش با ایل و عیال بدو پیوست و پس از چندی معلوم شد\nجعفر قلیخان در محلی از گرگان کمین کرده نواب حمزه میرزا عبدالله خان افشار صاین قلعه را با سواران\nافشار و خراسانی بر سر او فرستاد او را منهزم کردند و جعفر قلیخان از کناره خاک آخال با جمعی خواص\nخود او بیادیه فراراً بطرف هرات راند و بوزیر یار محمد خان افغان پیوست و نواب حمزه میرزا شبانه\nروزی هجده فرسنگ راه طی مسافت کرده بر سر تراکمه آخال و نواحی گرگان تاخته جمعی را مقتول و\nانبوهی را اسیر و دستگیر نمود آخرالامر بشفاعت میر سعدالله فندرسکی سید خانو ار کرد کالح ترکمانان\nگرفته آنها را بسلقان یورت دادند و جمعی از سوارهٔ آنها ملتزم رکاب والا شدند پس از آن خبر رسید که\nسالار با هشت هزار نفر قصد تسخیر شهر مشهد را نموده لهذا ابراهیم خلیل خان با جمعی بمدافعه او فرستادند\nو در کال یاقوتی نواحی ارض اقدس جنگ در گرفت عبدالله خان افشار صاین قلعه و دو برادرش\nمقتول گشتند ولی سالار منهزم شد و جمعی از تراکمه اسیر کردند نواب حمزه میرزا هم بشهر مشهد رفته\nبنظم امور پرداخت و قراول بحراست میرزا محمد خان بیگلر بیگی برادر سالار و متعلقین ایلخانی که در روضه مطهره\nحضرت رضا علیه السلام بست نشسته بودند گذاشت و سام خان ایلخانی زعفرانلو را برکاب طلبید و عزم\nدفع","chars":2622,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1214/00100.jpg","first_page":1,"last_page":586,"title":"Kitāb-i baḥr al-favāʼid : kullīyāt-i Riyāz̤ī : fihrist-i davāzdah kitāb-i dīvān-i Riyāz̤ī, majmūʻah-ʼi kih ānhā mawsūm bi-kitāb-i mustaṭāb Baḥr al-favāʼid ast کتاب بحر الفوائد : کليات رياضى ؛ فهرست دوازده کتاب ديوان رياضى، مجموعۀ که آنها موسوم بکتاب مستطاب بحر الفوائد است","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1214/100","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1214/canvas/100","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1214/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1214_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}