{"book":"adl1200","page":55,"text":"-- ٢٠٨ --\n\nدر همین وقت بود که امیر محمد اعظم خان پس از قتل مستوفی عبدالرزاق خان که هـ ـ واخواه\nامیر شیر علیخان بود باعسکری که فراهم کرده بود بجانب غزنی حرکت نموده بود اما محمد اسمعیل خان\nکه شخص جاه طلب و از پیش مترصد فرصت بود ـ در عرض راه کابل از حکام و رعایا پول جمع\nکرده عسکر بیشتری فراهم و بهمدستی برادرانش ذوالفقار خان و صالح محمد خان که بحکومت\nچاریکار و کوهستان مقرر بودند به کابل حمله کرد و پس از شش روز محاصره بذریعهء میر اعظم شاه خان\nکوهستانی قلعهء بالاحصار را کشود و شمس الدین خان بن سردار امیر محمد خان حکمران کابل را\nاسیر ساخت و بنام امیر شیر علیخان بر مسند حکومت نشست. امیر محمد اعظم خان که درین وقت از\nغزنی گذشته در برابر قوای امیر شیر علیخان اخذه موقع کرده بود ـ از سقوط ناگهانی کابل شنیده پریشان\nشد و سردار عبدالرحمن خان را از تخته پل جلب کرد سردار عبدالرحمن خان که وخامت اوضاع\nرا که تماماً از سوء تدبیر امیر رخ داده بود ـ درک نمود ـ جنرال نصیر خان را پیش فرستاده خودش\nاز عقب او پس از تدارک لازمه و ضبط و ربط امور آن ولایت که درین موقع مخصوصاً قابل توجه\nبود ـ جانب کابل حرکت کرد. ولی در خلال این موقع امیر محمد اعظم خان که از سقوط کابل شنیده\nبود بکمال بی احتیاطی یک قسمت قوای خویش را جانب کابل پس فرستاده و با قیمانده هم چون\nبی سرو سامانی و تعلل او را در جنگ مشاهده کردند بر او شوریدند ـ ( ٢٨ جمادی الثانی ١٢٨٥ هـ ق\n١٨٦٨ ع) و امیر موصوف مجبور شد به معیت سردار محمد یوسف خان برادر خویش از راه هزار جات\nجانب بامیان فرار اختیار کند اما سردار عبدالرحمن خان که برای تدارک قوای کافی به بغلان رفته بود\nاو را به بغلان جلب کرد و در آنجا طرفین از گذشته اظهار تاسف کردند و بلافاصله بجانب غزنی حرکت\nنمودند امیر شیر علیخان که هنوز بکابل داخل نشده بود در موضع شش گاو با آنها مقابل شد. درینجا\nباز در اثر خودرایی امیر محمد اعظم خان که نقشهء غلط خود را بر سردار عبدالرحمن خان تحمیل\nو از قبول نظریات برادرزادهء شجاع و مجرب خود انکار ورزید بدون کدام محاربهء اساسی صرف\nدر اثر یک تصادف جزئی و نرسیدن امداد قوای آنها در حوالی زنه خان بمقابل عساکر امیر شیر علیخان\nهزیمت یافته و امیر محمد اعظم خان و سردار عبدالرحمن خان در شدت سرمای زمستان در حالیکه\nعساکرشان پراگنده و تلف شده و تمام دارائی امیر محمد اعظم خان که بقول سراج التواریخ\nعبارت از یک لک و بیست هزار مثقال طلا معادل یا زده لک روپیه بود بدست امیر شیر علیخان\nافتاده بود به بسیار زحمت در حال تنگدستی از راه خوست بدون کدام نقشهء معین\nحرکت کردند و در علاقهء (داور) نزدیک بنو حاکم انگلیس ایشان را به آمدن در هند دعوت نمود\nتا باز آلهء دست او قرار گیرند لیکن امیر محمد اعظم خان نظر به اصرار سردار عبدالرحمن خان\nنپذیرفته قرار دادند که به ایران بروند و در امتداد سرحدات قندهار و سیستان از طریق بیراهه در ماه\nمحرم ١٢٨٦ هـ ق (١٨٦٢ ع) به بیرجند و و از آنجا به مشهد رسیده حکومت ایران ایشان را به آمدن","chars":2536,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1200/00055.jpg","first_page":1,"last_page":65,"title":"Mukhtaṣar tārīkh-i Afghānistān مختصر تاريخ افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1200/55","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1200/canvas/55","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1200/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1200_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}