{"book":"adl1200","page":4,"text":"(١٥٧)\n\nجنگهای جلال آباد و اوضاع کابل\nآوازهٔ شورش ملی کابل وکشته شدن انگلیس‌ها و تخلیهٔ کابل از طرف آنها با وجود شدت زمستان بزودی به همه اطراف و اکناف مملکت پراگنده شده و در هر جا مردم بمجرد شنیدن آن بمقصد جهاد کمر بسته انگلیس‌ها وطرفداران و دست‌نشاندگان‌شان را از بین برداشتند و زمام امور ملی را از کف آنها خارج ساختند چنانچه اولتر از همه بقرار شرح بالا در وردك و چهاریکار انگلیها را مقتول و یا اسیر ساختند سپس در غزنی شمس الدین خان بن سردار امیر محمد خان پالمر صاحب منصب انگلیس را گرفتار ساخت و راه کابل را بروی عساکریکه از قندهار بایست حرکت میکردند قطع نمود همچنین قلعهٔ قلات نیز در اثر فشار ملیون ترك داده شد مکتوب الفنستن که به جنرال نات حکمران نظامی قندهار رسید اوکه خود را از صحنهٔ قتال دور میدید فوری برای تخلیه اقدام نکرد ومنتظر انکشاف اوضاع نشست ولی برای ارسال امدادیکه قبلا مکنا تن از او خواسته بود باوجودی‌که ٩ هزار عسکر باختیار خود داشت نیز اقدامی ننمود زیرا که از یکطرف زمستان رسیده بود و راه بین کابل و قندهار برف‌گیر و صعب العبور بوده واز طرف دیگر از طغیان قبائل عرض راه خبر شده و این لشکرکشی را خطرناك میدانست و ازهمه گذشته حالت قندهار مامون نبود و مردم که از واقعات کابل شنیده بودند گوش بآواز بوده و در اطراف قندهار سران ملی علناً قیام کرده بودند بنابرین جهات جنرال نات فیصله کرد که تا معلوم شدن اوضاع قندهار را حفظ کند و بدیگر اقدامی تشبث نورزد پس کنترل خود را بر قندهار شدیدتر ساخته و آمادگی لازمه گرفته گوش بآواز نشست اما در جلال آباد بزودی بارسیدن محمد اکبر خان جنگ شروع شد اکبر خان غیورکه برای بدرقه انگلیس‌ها تا جلال آباد آمده بود تقریباً هیچ یک قوهٔ منظم در اختیار نداشته تنها همان غازی‌های با حرارت که تاجلال آباد او را همراهی کرده بودند لشکر او را تشکیل میدادند. با وجود این بدون فوت وقت به حمله شروع کرد عساکر انگلیس که از قلعه بیرون شده بودند در اثر این حمله که بتاریخ ١٨ جنوری (١٨ ذیقعده) صورت گرفت به قلعه داخل شدند اکبرخان محاصره را بدورشان تشدید نموده و برای آنکه کار به طول نه انجامد (زیرا خوف رسیدن قوه از پشاور و پراگندگی کار کابل و قلت جبخانه درمیان بود) انگلیس‌ها را هر قسم تحریک میکرد تابه جنگ میدانی حاضر شوند چنانکه یکروز بیرق انگلیس را که از اردوی الفنستن گرفته بود برای تشجیع‌شان بیرون آورده به آنها نشان داد اما اینهم تاثیر نه بخشید واگرچه یکبار از قلعه خارج وبمیدان برآمدند مگر بزودی مغلوبانه بشهر داخل شدند و محاصره دوام کرد و سلطان احمد خان هم بدست خود زخم برداشت. در ضمن این واقعات که عساکر انگلیس کابل را ترك گفتند و اکبر خان و سلطان احمد خان و محمد شاه خان با یکو خیل بقصد بدرقه","chars":2327,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1200/00004.jpg","first_page":1,"last_page":65,"title":"Mukhtaṣar tārīkh-i Afghānistān مختصر تاريخ افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1200/4","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1200/canvas/4","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1200/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1200_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}