{"book":"adl1199","page":57,"text":"همینکه سپیده صبح دمید، دوشیزه جوان ، که تمام شب نخفته بود ، برخاست . آئینه کوچکشرا برداشته ، منتظر روشنی آفتاب بود ، تابود ، تابتو ا ند قیافه محزون خود را ببیند . همینکه چشمش به آئینه افتاد، دید که مو های سیاه و مشکین او را شب با خود برده ، و بجای او سحر برای او یکدسته موهای سپید آورده است! چند قطره از چشمان او فرود آمد و لی جز سکوت چاره نداشت. برای آنکه حقیقت آنرا بپوشاند در پی ، آن افتید که بهانه‌ای جستجو کند ، و خجالت را از سیاه مویان و سفیدمویان قبیله بپوشاند . همینکه آفتاب دنیا را بنور خویش سپید ساخت ، در بین قبیله یکی بدیگر میگفتند: « هرکس برخلاف آئین نیاکان خویش ، کار کند چنین میشود ! چرا چند روز بار بندی را معطل کردند؟ خوب شد موی دختر شان در يك شب سپید گردید! خداوندی های دیگر را از ارواح بد ما مون نگهدارد! زود باید کوچ کنیم تا بلا و گزند دیگری در قبیله نیاید».\n\n***\n\nدوشیزه موسپید ، آهسته آهسته ، در پهلوی شتر خویش راه میرفت. گلهای دشت و دامن او را بو میکردند . صدای جرس روح او را محزونتر! میساخت. طوری قدم برمیداشت که گوئی می افتد . شتر او از همه عقب مانده بود .\nچندین روز در روشنی روز سفر کرده ، چندین شب در پرتو ماه و ستارگان توقف نمود، ولی روح او مشوش تر و احساساتش رقیق تر وحزینتر شده میرفت؛ جز آثار حزن ونومیدی در چشمان او مشاهده نمیشد بروی آن درد ، اخگر فروزان غباری نشسته بود، که دیگر پهلوی روشن زندگانی را از نظر او پنهان میساخت .\nخویشتن را در ظلمت وخوف میدید : تصور میکرد شبحى براو حمله میکند . .\nهر جادر کنار چشمه یی میرسید، میرفت و رویش را در آن میدید، که شاید موهای او سیاه شده باشد. وقتی بخاطرش میگذشت، که دیگری از راز او آگاه خواهد شد، رم میکرد و میخواست فرار کند. جز اینکه بخود پناه ببرد،مأمن\n\n(٤٦)","chars":1532,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1199/00057.jpg","first_page":1,"last_page":105,"title":"Afsānahʹhā-yi mardom : Vaẓīfah - Z̤amīr - Āwārah - Dukhtar-i kuchī - Shahzādah-ʼi Bast - Sih ʻĀshiq - Rūdābah va Zāl افسانه‌هاى مردم : وظيفه - ضمير - آواره - دختر کچى - شهزادۀ بست - سه عاشق - رودابه و زال","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1199/57","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1199/canvas/57","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1199/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1199_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}