{"book":"adl1198","page":461,"text":"(٤١٦)\n\nمن شکار آب مرغابی و ماهی دیده ام\nتو در آب امسال شیران صید کردی شکار\nشاهنشاه شرق در بستر مرگ\n\nچون يمين الدوله و كهف المله نظام الدين ابوالقاسم محمود ابن سبکتگین\nدر سال ٤١٨ از جنگ جاتها باز گشت و برای آخرین بار بادهای سوزان\nهندوستان را وداع کرد بر پیکر شریفش بیماری عاید گردید.\n\nبزرگترین شاهنشاهی که فرمان فرمایان گیتی از وی در هراس بودند و از بیم\nوی (قصر بر قیصر قفس و خانه برخان آشیان شده بود) در قبال موجودی بس\nناچیز و غیرمرئی یعنی ميكروب سل يا ملاريا از پادر افتاد و این بیماری رفته رفته\nبنیان حیات سلطان نیرومند را متزلزل گردانید و سرانجام به سل امعا و اسهال\nمنجر شد اما با وصف این بیماری تا روزی كه جان بجان آفرین می سپرد\nسر ببالین ننهاد و از مرض ننالید و دست از کار نكشيد وعنان سلطنت را\nرها نکرد و ادارۀ کشوری را که پهنای آن از سومنات تاری می کشید\nبدیگری نگذاشت.\n\nدر اثنای این بیماری خود تاری رفت و چنانکه قبلاً مذکور داشتیم\nفرمانده ری را در اسار گرفت و سلجوقیان را از خراسان شكست وفلك المعالى\nمنوچهر را تنبیه نمود و در این دو سال دست از عنان و پا از رکاب نکشید.\nچندانکه اطباء ویرا توصیه کردند که آسایش گزیند کمتر شنید ابن اثیر\nمیگوید: این مرد نیرومند در تمام مدت بیماری پهلوی خود را بر بالین\nنمی نهاد و همیشه بر بالش تکیه زده می نشست با وجود آنکه طبیبان ویرا به\nآسایش محتاج نشان میدادند صبح و شام بار میداد و در هنگام مرگ نیز\nنشسته جان داد. سلطان در تابستان ٤٢٠ بخراسان و زمستان آن سال به بلخ\nرفت و در آن شهری که پدرش نیز روزهای آخر زندگی را بسر برده بود","chars":1367,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1198/00461.jpg","first_page":1,"last_page":737,"title":"Tārīkh-i Afghānistān تاريخ افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1198/461","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1198/canvas/461","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1198/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1198_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}