{"book":"adl1198","page":439,"text":"(٣٩٤)\n\nملك همی شد و آن روشنائی اندر پیش که روز نوشد و درهای روشنی بکشاد\nسرای پرده و جای سپه پدید آمد دل سپاه شد از رنج تشنگی آزاد\nکرامتی بود بیش از این و سلطانی چنین کرامت باشد بهفته ئی هفتاد\nهمه کرامت از ایزد همی رسید به وی بدا فرمان که کم از بیست ساله بود و بزاد\nقصیده دیگر که فرخی در حرف راء دارد و شهمکسا ر قصاید اوست و بقول\nفخر الدین مبارکشاه در صله این قصیده سلطان فرخی را يك پیل و ارزربخشیده\nچون سراپای این قصیده راجع به سومنات است و حاوی بر وقایع تاریخی\nمیباشد تمام آنرا نقل میکنیم :\n\nفسانه گشت و کهن شد حدیث اسکندر سخن نو آر که نو را حلاوتی ست دگر\nفسانه کهن و کارنامه بد روغ بکا ر نایدرو در دروغ رنج مبر\nحدیث کهنه کندر کجار سید و چه کرد زبس شنیدن گردیده خلق را باور\nاگر حدیث خوش و دلپذیر خواهی کرد حدیث شاه جهان پیش گیروزین مگذر\nیمین دولت محمود شهریار جهان خدایگان نکو منظر نکو مخبر\nشهی که روز و شب او را جز این تمنا نیست که چون ز ند بت و بتخانه بر سر بتگر\nگهی ز جیحون لشکر کشد سوی سیحون گهی سپه برد از باختر سوی خاور\nز کارنامه او گر دوروی برخوانی بخنده با دکنی کارهای اسکندر\nشنیده ام که حدیثی که آن دو باره شود چو صبر گردد تلخ ارچه خوش بود چو شکر\nبلی سکندر سر تاسر جهان بر گشت سفر گزید و بیابان دوید و کوه و کمر\nو ليك او ز سفر آب زندگانی جست ملك رضای خدای و رضای پیغمبر\nبوقت آنکه سکندر همی عمارت کرد تپد نبوت را قفل بر نهاده بدر\nو گر تو گوئی در شأنش آیتی است رو است نیم من این را منکر که باشد این منکر\nبوقت شاه جهان گر پیمبر ی بودی دویست آیت بود ی بشان شاه اندر\nاگر سکندر با شاه هم سفر بودی ز اسپ تازی زود آمدی فرود بخر","chars":1429,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1198/00439.jpg","first_page":1,"last_page":737,"title":"Tārīkh-i Afghānistān تاريخ افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1198/439","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1198/canvas/439","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1198/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1198_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}