{"book":"adl1198","page":428,"text":"(۳۸۳)\n\nاین بود که چون بت سومنات برسایر بتهای هند خشم گرفته محمود\nتوانسته است آنها را خراب کند و اگر بت سومنات بخواهد هیچ نیروی\nنمیتواند به بتان و بتنگران و بت پرستان آسیبی رساند سلطان چون این تبلیغات\nراشنید و داستان شگفتی ها و بدایع معبد سومنات را نیز قبلا شنیده بود\nبران شد که این راه دراز وهولناك را بپیماید و در سومنات را بکشاید و دین\nاسلام را در ان نقطه نیز پهن کند .\nسپاهیان خود را در شابهارسان دید و مردم ملکی را نیز تحريك نمود\nوحتی پنجاه هزار دینار بمردمی که در این سفر باسپاهیان وی خواهش\nهمرا هی داشتند ببخشید. بروایتی در دهم شعبان سال ٤١٦ و بروایتی دیگر\nدر ۲۲ شعبان سال مذکور رهسپار سومنات گردید. سی هزارسوار و جمع\nکثیری از رضا کاران در این سفر اردوی او را تشکیل میدادند در ١٥\nرمضان به ملتان رسید چون باید از راه بیابان (تهر) عازم سومنات می شد\nو این بیابان سراسر غیر معمور وخشك و بایر بود و چیزی که سلطان را بیشتر\nمتوجه میگردانید مسئله آب بود بدین جهت هفده روز در ملتان بماند\nوتفحصات لازمه راجع براه از مردم نمود و در صدد تهیه آب گردید و ترتیبی\nبس بزرگ و خارقه آسا در این کار اتخاذ کرد چنانکه برای هر فرد\nسپاهی دو شتر آب تهیه نمود وعلاوه بران بیست هزار شتر دیگر را نیز برای\nاحتیاط از آب بارنمود و برای هر پیاده يك شتر داد و با این که خطرات بیابان\nراشنید و داستان های هولناکی از این راه دراز و خطیر بوی رسید در روز\nدوم عید رمضان از ملتان حرکت نموده در بیابان خشك تهر به سفر آغاز کرد.\nبیابانی که بقول فرخی دیو در ان گم می شد از غم مستمندان سوخته دل\nدر از تر بود و از شب دردمندان خسته جگر کشیده تر. چشمه های آن مانند\nچشم های شوخان بی آب ومزارع آن مانند قول سفله گان بی بریود .","chars":1482,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1198/00428.jpg","first_page":1,"last_page":737,"title":"Tārīkh-i Afghānistān تاريخ افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1198/428","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1198/canvas/428","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1198/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1198_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}