{"book":"adl1198","page":163,"text":"( ۱۳۰ )\nاهمیت طرق وفراهم ساختن راحت و رفاهیت ایشان درامور زیست وزندگانی\nمامور ساخته است بباید دانست که خداوند از چیزیکه بالای تو فرض\nگردانیده است مواخذه و پرسش کردنی است .\nبه آنچه از طرف خدا بر تو فرض است قیام نما و در چیزیکه میل\nورغبت می‌نمائی و یا از آن نفرت و کراهیت میکنی برغبت و نفرت خود\nاز عدالت صرف نظر مکن خواه برای مردمان قریب تو باشد و خواه برای\nاشخاص بعید عقیده و گمان خود را نسبت بخداوند نيك بگردان رعیت\nبا تو است ونيك می شود ، به هيچيك از کسانیکه خود اوشا نرا مقرر\nمینمائی قبل از کشف و معلوم نمودن تهمتیکه به آن متهم میشوند\nشتاب مکن زیرا ایراد تهمت به اشخاص پاك و بری و گمان بد به آنها گناه است .\nگمان نيك را نسبت به اصحاب خود برای خویش خصلت وحالت شخصیه\nبگردان و گمان بد را درباره آنها از خود دور کن واز ایشان بگذر و این\nکار ترا به حسن رویه و اطاعت و مدارا باوشان كمك مینماید . باید دانست\nکه به گمان نيك قوه و راحت می یابی و رأفت بر رعیت ترامانع نمیگردد\nکه از امور خود و از باخبری حکمداران و حمایت و حفاظت رعیت و تحقیق\nو تفکر در اسباب برقراری و صلاح آنها پرسش و جستجو نمائی بلکه بایست\nاز امور حکمداران باخبری شود و حفاظت رعیت و تدبير حوائج وفراهم\nآوردن ضروریات آنها بعمل آید . این چیزها و امثال آنرا اختيارنما .\nحدود واوامر الهی را بالای مجرمین و جنایت کاران بر حسب منزلت\nشان و بقدريکه مستحق می شوند قائم و اجراء دار . و هيچگونه سستی ومعطلی\nرا در آن روا مدار و مجازات و عقوبت اشخاص را که مستلزم سرزنش و عقوبت\nمیشوند به تأخیر میانداز زیرا اگر درین باره تفریط بنمائی این تفریط\nحسن ظن و گمان نيك ترا فاسد میگر داند .","chars":1426,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1198/00163.jpg","first_page":1,"last_page":737,"title":"Tārīkh-i Afghānistān تاريخ افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1198/163","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1198/canvas/163","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1198/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1198_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}