{"book":"adl1196","page":8,"text":"عرض مرام\nاین داد و بیداد، این آه و افغان، این سوز و گداز، این گریه و ناله این گله و گذار،\nبالاخره این انتقاد و تردید که باین رساله درج است هجو نیست عرض است، دشنام نیست\nالتجا ست، کور و کثره نیست حقیقت است اشاره و کنایه نیست صرا حت است یعنی\nپارهای دل سوخته است و دود جگر افروخته، نالهای جان بیچاره است و فریادهای جگر\nپاره پاره، این داد و بیداد از پس مانده گیهای عالم اسلامیست نه از تعریف و توصیف\nنرگس بادامی این آه و افغان تقبیح و تذمیم جهالت و نادانیست نه تمجید و تحمید ابروهای\nکمانی، این سوز و گداز از دور ماندن از معارج عرفانیست نه از فرقت مه پیکران\nجسمانی، این گریه و ناله از غلبۀ احتیا جی و ناتوانی و ناداریست نه از هجر و الم\nمحبوبان بازاری، این گله و گذار از غفلت و بی اعتنائیست نه از ظلم و جور معشوقان\nهر جائی، این تنقید و تردید رهنمائی به مقتضای حالست نه برای مکابره و جدال این\nوقتی است که خود را تکان داده از خواب غفلت بیدار باید شد و روی صفحۀ افکار\nرا با صافی علم و دانش صاف و پاك نموده بچهار اطراف نظر باید انداخت و بدیدۀ عبرت\nنظاره باید کرد که عالم چه میکند، دنیا بکدام طرف راه میرود ملتها بچه خیال اند\nحکومتها بکدام اندیشه غرق اند افکار چه میسنجند، اذهان چه می جویند عقول\nچه استخراج می نمایند ادبا چه می نویسند، شعرا چه میسرایند، علما چه تعلیم میدهند\nخطبا چه تلقین می کنند طبقۀ عوام چه پیشه دارند طبقۀ خواص چه اندیشه می نمایند\nبلی این وقت نه وقت خواندن کتاب ورقه گلشاست نه وقت قرائت دفتر وامق و عذرا،\nاین عصر نه عصر بحث زلف و کاکل و کمرست ، نه عصر توصیف و تعریف قد و بالای\nدلبران مه پیکر، آن قرونی که فرق سر محبوبانرا راه ظلمات و قامت ناز نینانرا\nسرو شمشاد می نوشتند آن اعصاری که روی پری چهر گانرا طور و تجلی و خال لب\nو روی مه پیکرانرا مشکدانه حبش زاده زنگی بچه میخواندند آن اوقانی که","chars":1595,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1196/00008.jpg","first_page":1,"last_page":103,"title":"Shalāq-i ʻibrat شلاق عبرت","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1196/8","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1196/canvas/8","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1196/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1196_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}