{"book":"adl1194","page":117,"text":"(۱۱۲)\n\nای خو بثر ز بهار و بهای ارمنی ای پا کثر ز قطرهٔ باران بهمنی\nآنجا که موی تو همه برزن بزیر مشک وانجا که روی تست همیشه بر همنی\nاندر فرات غر قم تا دیده بامنت واندر بهار حسنم تا تو بر منی\nار انگبین بسی سخن تلخ مر چراست وریا سمین بوی تو بدل چو نگه آهنی\nمشگر بماه نورش تیره شود ز رشک مکذر بباغ سرو سهی پاک بشکنی\nخرم بهار خواند عاشق ترا که تو لاله رخ و بنفشه خط و یاسمن تنی\nمارا جگر بتیر فراق تو خسته گشت ای سبر بر فراق بتان نیک جوشنی\n\n***\n\nالا بمس ده آن داروی نژند زمانه دیده فراوان و دیر مانده به بند\nچو جان عاشق سوزان چو روی حاسد زرد زمهر پخته و نایافته ز دود گزند (۱)\n\n***\n\nنیکو گل دو رنگ را نظر کن در است بزیر عقیق ساده\nیا عاشق و معشوق روز خلوت رخساره به رخساره بر نهاده (۱)\nابو طیب مصعبی ابن مرد مباحث و تدبیر از ادب نیز بهرهٔ کافی داشت\nوی در جمله رجال بزرگ قرن چهارم بشمار می آید.\nوی از شاعران استاد و ماهره در زبان دری و عربی بود. قصیدهٔ در تعریف «جهان»\nدارد و در آن بالهجهٔ نقد و انتقاد آمیز از زیاده رویها و ناساز گاریها،\nاز زشتی و زیبایی های آن بی پرده سخن گفته:\nجهانا همانا فسو سی و بازی که بر کس نپایی و با کس نسازی\nچو ماه از نمودن چوخور از شنودن بگاه ربودن چوشا هین و بازی\nچو زهر از چشیدن چو چنگ از شنیدن چو باد از بریدن چوالماس گازی\nچو عود قماری وچون مشک ثبت چو عنبر سرشته یمان و حجازی\n(۱) سخن و سخنوران ص ۲۰","chars":1222,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1194/00117.jpg","first_page":1,"last_page":121,"title":"Sāmānīyān سامانيان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1194/117","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1194/canvas/117","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1194/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1194_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}