{"book":"adl1191","page":28,"text":"( ١٥ )\n\nشخص با فضیلت و صاحب سلسله نسب بود مگر از لحاظیکه اقتدار امراء\nدرانی را سلب کردن میخواست اواخر عمر خود را به ذلت بسر برد که\nحتی در عهد سلطنت اعلیحضرت شاه زمان خانه نشین و رته موصوف هم ضبط شده\nو برای رهایش یکی از مهمانان هندی سپرده شده بود:\nمستوفی الممالک یا وزیر مالیۀ اوائل سلطنت اعلیحضرت تیمور شاه\nهمین شخص شیخ عبداللطیف خان بود که اخیراً بلقب وکیل الرعایا\nملقب شده بود و نامبرده در اواخر سلطنت تیمور شاه در هرات که مسکن\nاجداد او بود فوت شده و در قریۀ گذرۀ هرات مدفون گشت.\nامین الملک عصر شهریار موصوف نور محمد خان بابری بود که\nدر ابتدا مهتمم دفاتر مالیات و سپس بنام رئیس محکمۀ مالیات\nوبالاخر بنام امین الملک بحيث مستوفی الممالک عز افتخار حاصل نمود\nو صاحب کتاب دپښتنو تاریخ میگوید که در اثر سعی و اهتمام خود\nخزائن تیمور شاه را به پیمانۀ بلند رسانید که معاصرین او خدمات\nقابل وصفش را مورد تمجید میدانستند ـ سجع مهر امین الملک موصوف\nدر اوقات ریاست محکمۀ مالیات به عبارت [عبده نورمحمد] و در وقت\nامين الملکی اش به چنین بیت مسجع گیر دیده بود:\nبدو لتخواهی سلطان دوران امین الملک شد از دل و جان [١]\nاعلیحضرت تیمورشاه درانی وقتی که شهر بلخ را در سنه ١٢٠٤ قمری\nاز اثر تعرض شاه مراد بی حکمرا ن بخارا مکرر نجات بخشید چون\n(۱) حرف «و» در کلمه دوران علامت ضمه است و اصلا «دران» صحت است اشاره\nبه در دران منسوب به درانی.","chars":1211,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1191/00028.jpg","first_page":1,"last_page":103,"title":"Taz̲kār-i dīvān-i humāyūn-i ʻ̄a la, yā, Vizārat-i Mālāyah dar pīramūn-i dāstān-i tārīkhī-i istī-fāʼ-i mumālik-i maḥrūsah تذکار ديوان همايون اعلى يا، وزارت ماليه در پيرمون داستان تاريخى استيفاء ممالک محروسه","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1191/28","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1191/canvas/28","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1191/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1191_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}