{"book":"adl1191","page":20,"text":"(۹)\nکشور نیز بدو تفویض و جزء همین اداره بود [دیوان بیگی] نامیده شد و از\nروی تفرّد اداره و کفایت شخص اخیرآ به [وکیل الدوله] ارتقا یافت و\nنام او در نقشه تعمیر شهر قندهار [مطبعۀ کتاب تیمورشاه درانی] به مستوفی\nالممالک و وکیل الدوله در سنه ۱۱۸۰ قمری سال نوزدهم سلطنت احمدشاه\nکبیر شناخته شده است و کتابی هم که بنام فتاوای احمدشاهی در علم فقه و بزبان\nملی پشتو تالیف کرده است مراتب علمیت مرحوم را در علوم شرعیه نیر ثابت\nوقول نگارنده را تائید میدارد دیوان دیگری که بزبان ملی پشتو و بعض\nاشعار فارسی تصنیف کرده است قدرت او را در هر دو زبان ثابت میکند\nکه شاعر متوسط و متصوف هم بوده است یکی از حکایات مشهور آن مرحوم\nاینکه اعلیحضرت احمد شاه غازی برای او لقب جهاندارخان بخشیده\nبود چون اسمش عبد الله بود از ان لقب در گذشت و به لقب جهاندار مسرور\nنشد چنانچه در مقاطع اشعار خویش در پشتو و فارسی اسم خود را عبد الله\nمی نویسد و در مقاطع اشعار بطور عموم مثل اعلیحضرت احمدشاه کبیر که\nعوض تخلص در اشعار خویش احمدشاه مینویسد .. اعلیحضرت تیمورشاه\nو شاه شجاع نیز از داشتن تخلص ابا ورزیده اند این شخص نیز اسم عبد الله\nرا به تخلص و لقب مبدل نکرده است :\n[ادوار د الایس پیرس] E. E. Piere مؤرخ انگلیس باستناد کتاب فریرد در مقدمۀ\nکتاب عروج بارکزائی اثر خویش از جناب موصوف بنام عبد الله خان\n«سر قبیلۀ فوفلزائی» دو بار اسم می برد چنانچه از قول فریرر معلوم میگردد\nکه دیوان بیگی مرحوم کتابی هم در تاریخ عشائر درانی نوشته باشد چون","chars":1292,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1191/00020.jpg","first_page":1,"last_page":103,"title":"Taz̲kār-i dīvān-i humāyūn-i ʻ̄a la, yā, Vizārat-i Mālāyah dar pīramūn-i dāstān-i tārīkhī-i istī-fāʼ-i mumālik-i maḥrūsah تذکار ديوان همايون اعلى يا، وزارت ماليه در پيرمون داستان تاريخى استيفاء ممالک محروسه","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1191/20","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1191/canvas/20","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1191/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1191_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}