{"book":"adl1187","page":74,"text":"(61)\nيك سلسله بند هائی روی هیرمند وجود داشت وازاینجا مقدار\nزیاد آب باره نهر بزرگ بطرف شهر زرنج میرفت که معروف\nترین آن همان نهر یا ترعۀ سنارود است که ازهمه نهرها بزرگتر\nوطولانی تر و پر آب تر بود. در اوقات عادی کشتی ها از لشکر گاه\nتا بست و از بست تا فاصله 30 میلی شهر زرنج روی مجرای رودخانه\nحرکت میکردند وبعد از راه ترعۀ سنارود بطرف زرنج میرفتند\nودر اوقات آب خیزی کشتی ها از همین ترعۀ سنا رود از زرنج\nهم گذشته تا هامون سیر و گردش میکردند .\nشبهه ئی نیست که این زورق ها بخصوص در خط حرکت\nخود بین بست وزرنج بیشتر محمولات تجارتی را انتقال میدادند\nزیرا زرنج وبست در تمام دوره های قرون وسطی دو مرکز\nبزرگ بازرگانی بشمار میرفت و کاروان های مال التجاره یکطرف\nاز حصص جنوب و جنوب شرق ایران و جانب دیگر از سرزمین پهناور\nهند از راه سندوبلوچستان وارد میشد و بیشتر در مرکز مهم تجارتی\nمانند بست مبادله وخرید و فروش بعمل می آمد .\nالتصاق رود خانه ارغنداب وهیرمند در مجاورت بست از نظر\nکشتی رانی ومرا ودات روی آب امکانات دیگری را فراهم\nکرده بود . تاریخ درین حصه چیزی نمیگوید ولی خاموشی منابع\nدلیل شده نمیتواند که ارغنداب بکلی در مرا وده از راه آب\nسهمی نداشته باشد زیرا قراریکه خود دیده واز روی تجربه\nخویش می نویسم در سال 1312 که بنا بود هیئت کار وان زرد\nفرانسوی از هرات بکابل بیاید بغرض مطالعه\nامکانات عبور دادن موتر های ثقیل هیئت\nذریعه کشتی از آبهای هیرمند و ارغنداب بیکماه با (پرو فیسر","chars":1264,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1187/00074.jpg","first_page":1,"last_page":142,"title":"Lashkargāh : muṭālaʻāt-i tārīkhī, ʼadabī, hunarī, bāstānʹshināsī لشكرگاه : مطالعات تاريخى، ادبى، هنرى، باستان‌شناسى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1187/74","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1187/canvas/74","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1187/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1187_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}