{"book":"adl1184","page":97,"text":"چنانچه قبلاً گفته شد بوجان طبع موزون داشت و گاهی شعر میسرود ولی متأسفاً که اکثر\nاشعارش از بین رفته و جز چند بیت که در اخبار (ارشاد) اکوان طبع رسیده چیزی باقی نمانده\nگویند روزی ضیاء الملة والدین امیر عبد الرحمن خان یک بسته نرگس برای او فرستاد واو\nبرای ادای تشکر فرد ذیل را نوشت :\nنرگس صدبرگ از دست شهنشاهم رسید — بر سر خود ماندم وبر چشم ترمالیدمش.\nاین سه بیت نیز از نتایج افکار اوست : —\n(استقلال)\n\nاز برای خدا بلند کنید\nبرسر خود لوای استقلال\nباد شیرین دهان ملت ما\nیارب از میوه های استقلال\n\nمیکشم بعد ازین بدیده خود\nسرمه از خاک پای استقلال (۱)\n\n(فاطمه سلطان خانم)\n\nفاطمه بنت حاجی میرزا حسن خان از هردو طرف به شعر معروف دوره فتحعلی شاه قاجار منسوب\nبوده و بتاریخ شش رجب سنه ۱۲۸۲ هجری قمری ولادت در طفولیت در عربی، تاریخ و فارسی\nمعلومات خوبی کسب نمود و شعر فارسی نیکو میسرود. فاطمه سلطان خانم در سنه ۱۳۰۰ با میرزا محمود\nپسرعم خود ازدواج نموده چند بیت ذیل از قصیده ئیست که مشارالیها در مدح میرزا حسن علی خان\nاعتماد السلطنه گفته : —\n\nبعقل و دانش مهتر ز خواجه کلتر\nبفضل و انش برتر زصاحب بن عباد\n\nگهر که خجلش آرد همی فروز دین\nز خاک لاله دمد کاه بهمین واسفند\n\nز قطره رقیش بهر دفع عین کمال\nخرد بسوزد در مجمر کمال سپند\n\nدعاش گویم : وی چشمه ای ری\nبه روزهراژ و دوزه ر دز در گرد\n\n(ام هانی)\n\nزمان حیات این شاعره طور یقینی معلوم نیست ولی از مه فخرائین چنین استنباط میگردد که در\nقرن سیزدهم حیات داشته اند شرح حال او را درین فصل گرفته شد.\nام هانی از اهل یزد و دختر قاضی عبد الرحیم خان بیکار بیگی بود تا بسیار دیر شوهر نکرد و\nبالاخره با یک سید محترم ازدواج نمود ولی صاحب اطفال نشد محمد صادق خان رحیمی برادر\nزاده او حکایت میکند که عمه اش بیست پاس حلم کتب را دوستان و آشنایان خود بخشیده به پشت\nهر کتاب شعر مناسبی نوشته بود از آن جمله دو جلد کتاب احادیث شکنی نبوی وقفیت و این دو فرد\nبر پشت آن بخط ام هانی نوشته شده :\n\n(۱) پای دوش بی دست خدا چون نهاد\nمهر نبوت ز مهر بوسه بر آن پا نهاد\n\n(۲) غرض از بت شکنی فخر ازین نبود ایوراً\nکه دوش خود بکف پای مرتضی برساند (۲)\n\n(۱) سوانح عمری بوجان از یادداشت‌های شفاهی بی بی جان خانم سردار محمد عمر خان\nمرحوم که عروس بوجان میشود گرفته شده است و نمونهٔ شعر وی از (پشتنی میرمنی) نقل گردیده\n(۲) آتشکده یزدان صفحه ۴۷۰","chars":2025,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1184/00097.jpg","first_page":1,"last_page":113,"title":"Pardahʹnashīnān-i sukhangūy پرده‌نشينان سخنگوى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1184/97","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1184/canvas/97","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1184/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1184_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}