{"book":"adl1182","page":467,"text":"(٤٤٢)\n\nمقام «بدهه کایا» Bodhgaya به نصب العینی که می بالید رسید و در ین شب\n«بدهه» یا «بودا» شد. این اسم از فعل سانسکریت «بدهه» اشتقاق شده و معنی\nآن این است: «کسی که بیدار شده باشد، کسیکه در اثر معلومات تازه منور\nشده باشد» وعین همین کلمه «بدهه» تا حال در عرف امروزی ما در مورد\nزنان پیر سالخورده و باتجر به استعمال میشود بودا بعد ازینکه اولین خطابه\nخود را در شهر بنارس ایراد نمود شروع به تر تیب قوانین خود « دار مه »\nDharma ، تشکیل دائره را بین « سامگه »Samgha نموده و در حوزه گنگا بنا ی\nتبلیغ را گذاشت\nد و پا د شا ه مقتد ر و قت یکی « بنمبدی سارا » پا د شا ه\nمگدهه ( بهار' پایتخت آن پاجا گره ) ودیگری « پراسنجیت» پادشاه کوزا لا\nKosala ( اود ' پایتخت آن سراواستی ) از و حمایت می نمود ند .\nبودا سا کیامو نی قرار نظر یه مورخین سیلان در٥٤٣ ق م وقرار عقیده\nعمو می در ٤٨٣ق م بعمر ٨٠ سا لگی درمقام « کوچو ناگارا » Kucingara\nو فات نمو ده است .\nبودیزم در مراحل اولیه نه دین بود ونه فلسفه داشت با این اگر در آن\nتعمق شود اساس آن شالوده فلسفی داشت و آن عبارت از مسئله ( در د و\nپیدایش علاج آن بود ) بودا به مریدان خود میگفت در باب پیدایش د نیا\nو صورت ساختمان آن صحبت نکنید که جزء باع وقت چیز دیگری بدست نمی آید\nفقط این را بدانید که ( درد ) چیست وعلا ج آن کدام است قرا ر روا یات\nاساطیری در سال وفات بودا در « پاجا گره » محفل مذهبی تشکیل شده و سه نفر\nمریدان عمده او( اناندا Anauep ) ( یوپالی Upali ) و( کاسیاپا Kacyapa)\nسخنان او را گرد هم جمع نمو ده مجموعه قوانین مذهبی بنام ( تری پی تا کا\nTripitaka ) یعنی « سه سبد گل» تدوین نمودند .","chars":1417,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1182/00467.jpg","first_page":1,"last_page":527,"title":"Tārīkh-i Afghānistān تاريخ افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1182/467","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1182/canvas/467","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1182/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1182_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}