{"book":"adl1182","page":300,"text":"(٢٧٥)\n\n(١) آریاناویجه : اولین قطعهٔ زمین اوستا در فرگاد اول « وندیداد »\nبنام « ایریانم ویجو » یاد شده و معنی تحت اللفظی آن « تخم گاه آریا »\n«منشاء آریا» «مسکن آریا » است که قرار متن فقرهٔ سوم و چهارم وندیداد\nاولین زمین اعلائی بوده و رود خانهٔ «وانگوهی دیتیا» آنرا آبیاری میکرد\nده ماه زمستان و دو ماه تابستان داشت . درین ماه ها زمین و آب و نباتات همه\nسرد بود و اینجادل زمستان بشمار میرفت بندهش میگوید قراریکه در کتب\nسلف ذکر شده اگر محبت مسقط الراس نمی بود همه مردم بواسطهٔ زیبائی به\n«آریانا ویجو» میرفتند . از روی این اشاره معلوم میشود که «آریانا ویجو»\nدر زمانه های اول سرزمین مطبوع و قشنگی بود .\nمحققین در باب تعین قلمرو « آریانا ویجو» تحقیقات زیاد نموده و نظریات\nمختلف پیش کرده اند لیکن از روی ترتیب و پیوستگی قطعات ١٦ گانه و بعض\nاشارات بندهش واکثریت آراء محققین معلوم میشود که « آریانا ویجو»\nقطعهٔ زمین بلند وسرد وچشمه خانه بعض رود خانه ها بوده وموقعیت آن با\nاکثر احتمالات عبارت از حوزهٔ علیای اکسوس (امو دریا) و ایگزارت (سیر دریا)\nواراضی متصل آنست .\n«وندیداد» سرزمین «آریاناویجو» را کنار رودخانه «وانگوهی دیتیا »\n(١) قرار میدهد . بندهش بعض رود خانه هائی را که از «آریانا ویجو»\nمیگذشت بنام «دائی تيك» (٢) و «داراگ Daraga » (٣) یاد کرده ویکی از\nکوه های آنرا « کوندراس » (٤) میخواند (٥) وتعبیر نام وتشخيص موقعیت\nاین رود خانه ها در تعین موقعیت « آریانا ویجو» كمك زیاد میکند .\n\nKondras (4) Daraga (3) Daïtik (2) Vanguhi Daitya (1)\nPahlavi Texte, Vol V, Part I Oxford 1880 .صفحهٔ ٣٩ حصهٔ ١٢ فقرهٔ ٢٥ (٥)","chars":1400,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1182/00300.jpg","first_page":1,"last_page":527,"title":"Tārīkh-i Afghānistān تاريخ افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1182/300","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1182/canvas/300","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1182/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1182_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}