{"book":"adl1182","page":254,"text":"(۲۲۹)\n\nقوم نجیب خود را فراز کنگره های قصر «وارا» بلند کرد و «بخدیع سر یرام»\n«اردو و در فشان» شد (۱) صفت «اردو و درفشام» یعنی «دارای بیرق های\nبلند» را اوستا در تمام اراضی آریا نشین به «بخدی» داده و این صریح ترین\nشهادتی است که مرکزیت بخدی را ثابت میسازد و نشان میدهد که «بخدی\nزیبا دارای بیرق های بلند» پایتخت پادشاهان اولیۀ آریانا بود. (۲)\nاژهی دها کا (ضحاک)\nتعبیر واقعی این کلمه : در اوستا و مخصوصاً در یشتهائی که اسمای شاهان\nرا متذکر میشود بعد از یما پادشاه «اژهی دها کا» می آید که گاهی به کلمۀ\n«مار» یاد شده و گاهی تنها «سه دهن» به او نسبت داده و خواهش او روی هم رفته\nاین است که نسل بشر را از «هفت کشور» یعنی «هفت کشور» که جمشید بران\nسلطنت داشت بردارد.\nدر بندهش و دیگر قسمت های اوستا بزبان پهلوی هم این مطالب تکرار شده\nو ادبیات فارسی از آن ضحاک و «ضحاک ماران» ساخته است.\nمدققین به استناد بعضی اشاره هائی که از خود اوستا و باز از بندهش پهلوی\nبدست آورده اند «اژهی دها کا» را پادشاه میدانند و احتمال زیاد میدهند که\nسلطنت یاما پادشاه در اثر حمله و جنگ های او سقوط نموده باشد. آبان یشت\nاوستا فقرۀ ۲۹ اژهی دها کارا از سر زمین «بوری Bawri» میداند. دار مستتر\nدرین باره می نویسد که «بوری» عبارت از بابیلون است و چون در زبان زند\nحرفی برای ادا کردن مخرج (ل) وجود ندارد این کلمه با (ر) نوشته شده\nو مقصد از آن بابیلون است که در فارسی آنرا بابيلو Babilu هم گویند (۳) مشارالیه\n(۱) یعنی بلخ زیبا دارای بیرق های بلند گردید\n(۲) ماسپرو G. Maspero در تاریخ قدیم ملل شرقی صفت بیرق های بلند بخدی را\nدر پاورقی ۷ صفحۀ ٥٥٨ «مرکز سلطنت» تعبیر نموده.\n(۳) صفحۀ ٣٧٥ جلد دوم زند اوستا ترجمۀ دار مستتر به فرانسوی.","chars":1483,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1182/00254.jpg","first_page":1,"last_page":527,"title":"Tārīkh-i Afghānistān تاريخ افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1182/254","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1182/canvas/254","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1182/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1182_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}