{"book":"adl1182","page":141,"text":"( ١١٦ )\n\nمسمی بود این اسم از فعل ( پو (Po) یعنی غذا دادن اشتقاق شده و اشاره میکند\nکه پدر غذا دهنده خانواده بود . مادر مسمی به ماتری Matri بود این اسم از\nفعل (ما Ma ) اشتقاق یافته که معنی آن ( اندازه کردن و تقسیم کردن ) است\nو ارائه میکند که تقسیم خوراك وغیره در خانه وظیفه مادر بود. پسر به کلمۀ سوتا Suta\nوسونو Sunu یاد شده که معنی آن (طرح شده یا مرید) میباشد دختر را براتی\nBrati میگفتند این کلمه از ( بری Bri ) اشتقاق شده و معنی آن «دسترس »\nمیباشد .\nدر سرود های ریگ وید در تذکر اسمای اعضای خانواده ترتیب ذیل اتخاذ\nشده که اول اسامی ارکان مردانه که عبارت از پدر و پسر باشد و بعد از آن\nارکان زنانه که عبارت از مادر و دختر است تذکر رفته اند .\nاگرچه در خانوادۀ آریائی بین شوهر وزن مساوات کامل وجود داشت\nوزن خیلی محترم بود معذالك پدر بواسطهٔ نیروی طبیعی رئیس خانواده بشمار\nمیرفت، قربانی کردن و خواندن سرود های مذهبی در کانون خانواده وظیفهٔ\nپدر بود چنانچه او را « هارتی Harti » یعنی قربانی کننده و «هاروی Harvi»یعنی\nخواننده سرودها مینامیدند . مقام پدر در خانوادهٔ آریائی خیلی مهم است زیرا\nبعلاوه ریاست اداری و روحانی مربی و معلم اطفال خود هم بشمار میرفت . مشارالیه\nمکلف بود که هر چه سرمایهٔ معنوی داشته باشد همه را به اولاد خود منتقل\nسازد و این کار از وظایف اولیهٔ مذهبی آنها حساب میشد و همین رویه سبب\nشد که سرود های آنها بمارسید . پدر آریائی با اولاد خودرؤف و مهربان بود\nحق تادیب اولاد خود را داشت ولی درین راه مبالغه نمیکرد چنانچه یکنفر که\nپسرش را کور کرده است همیشه در سرود ها طرف توبیخ واقع شده است . در\nمبحث سرود ها متذکر شدیم که هر جزوه سرود ریگ وید كاريك خانواده بود\nازین پوزه معلوم میشود که خانواده های ریشی ها چه حیثیت کانون بزرگ","chars":1531,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1182/00141.jpg","first_page":1,"last_page":527,"title":"Tārīkh-i Afghānistān تاريخ افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1182/141","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1182/canvas/141","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1182/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1182_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}