{"book":"adl1176","page":224,"text":"صفحه » از مقالات میمنه « ( )\n\nبیا غای غلام محمد «مبهر»\n\nاسلام و پیش قدمی آن در هنر و دانشمندی\n\nآئین مبارك اسلام تا يغ قوا نين داوری وادا ری وعدالت وسياست بوده علم ومعارف را برای مرد وزن چنان فرض گردانیده است که در پیشگاه حقیقت از حيث صدور گناه ولغزش مسئول شود،عذر غفلت وناداني را پذيرفته نميشود و این دين پاك برای عقل،آن قدر حاكميت بخشيده که در حریم ملای او خرافات واوهام وبدعت ها اصلا راه يافته نميتواند و در نهاد پيروان خود يك قوه را پديد مي آورد كه به اثر بكارانداختن آن قوه کارهای اجتماعی واقتصادی ومدنی وسیاسی را پیشرفت داده در شاهراه سعادت وكاميابی میتوانند گامهای فراخ برداشته به گ\n\nزیرا که سر مدرس قوانین اجتماع ومعلم اول اصول مدنی واقتصادى در جهان اسلام بوده است هنگاميكه آدمیان در ظلمتكده نادانی وسيه بختی سخت گرفتار آمده هیچ چاره برای شکستن دیوار روئين آن از پهر وارهائی خود شان نمیدانستند .\n\nناگهان از آسمان هدایت ومهر بانی خدای حكيم، خورشید اسلام طلوع کرده گیتی را پراز نور دانش وبینش بگردانید واز تار پرتو آن در پیش روی گرفتار شدگان ظلمتكده جهالت فروهشته شد هر کس که به آن تشبث نمود (چنگ زد) از انجای مهلك خلاصی یافته قدم بگلشن روشن سعادت بگذارشت .\n\nچون مسلمانان پیشینه قانون نامه قدسی خدای جهان دار را با کمال اندیشه و اعتبار مطالعه کردند از فیض آن تراوش و تازکی، در دماغ نيرو، وجذبه در دل، بینائی و روشنی در ديده در یافته برای بهی خواهی اوضاع عمومی و اصلاح اطوار همنوع خود وتعمیم معارف و تبليغ مذهب خدمات وفدا کاریها نمودند و به اثر فرمان پذیری مذهب وجنبش قوه ایمان و کشش وجدان چه اندازه سختی های رهسپاری و پیچش های بی سرو سامانی را به امید روشن ساختن افكار جهانيان وپراكنی اسلام ومعارف آسان وسهل دانسته سر بازی وجان نثاری ها نمودند، از برکت همین طور هزم استوار ونیات قدسی شاهد كامیابی حقیقی و سرخرویی دو جهانی را در آغوش كشيدند.\n\nزمانیکه مردم خاور دور و باختری در چیز شناسی و در جانب تر قیات مدنی نظریات نداشتند مسلمانان دانشور اندلس چراغ علوم طبيعيه وفلسفه وساینس را در پیش راه اروپائیان برافروخته برایشان ریاضی، طب، هيئت وصنعت کشتی سازی، و بافندگی، آهنگری، باغداری، معماری و ... ... را آموختند.ایجاد کار خانه کاغذ سازی مسلمین در نشر وپخش معارف رول مهمی را بازی کرده است.خصوصاً فابریکه کاغذ سازی شبیطله حافظ علوم قديمه گرديده این صنعت از انجا اول به ايطاليا","chars":2075,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1176/00224.jpg","first_page":1,"last_page":283,"title":"Armaghān-i Maymanah ارمغان ميمنه","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1176/224","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1176/canvas/224","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1176/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1176_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}