{"book":"adl1164","page":17,"text":"- ۱۲ -\n\nسرما قانون فوجی اجرا کرد و دست بقتل و اسر نفوس حرارت\nو نهب اموال اعتدال هوا باز گشاد کدام قوه از و مدافعه نماید\nو تنگدستان را از شکنجهٔ برودتش وارهاند برتوانگران است که توانگری\nخود را در تهیهٔ اسباب رفاه عموم صرف نمایند و ثروت جامعه را نمو دهند\nچه توانائی برای همچو تصادفات بکار آید شنیده ام بیچارگان را که در\nشبهای بسیار خنك زمستان از بی اسبابی خواب نبرده و مي سرايند : -\nشنیده ام که چو محمود غزنوی شب دی * نشاط کرد و شبش بر سر سمور گذشت\nیکی گدای برهنه سر تنور بخفت * تف تنور بر آن مستمند عور گذشت\nصباح نعره برآورد و گفت ای محمود\nشب سمور گذشت و شب تنور گذشت\n\n( قاری عبدالله خان )\n\nغم و سرور\n\nقلم برداشته خواستم راجع بسرور و غم چیزی بنویسم و هريك ازين\nدو عوامل طبیعی ، این دو قهرمان بزرگ ، این دو سلطان قاهر و دل ،\nاین دو فر ما نفرمای با عظمت و جبروت عالم وجود انسانی را تعریف و از ترجیح\nيك بردیگر سخن رانده و روی هم رفته مزایا و فضائل یا نقائص و معائب\nهر يك را شرح دهم . ناگاه انبساطی بر ضمیر استیلا یافت فرحتی در خود میدیدم همی دلم\nمیبالید امیدهای دیرین در برابر چشم صف زدن گرفت آرزوهای پژمرده زنده شد .","chars":1013,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1164/00017.jpg","first_page":1,"last_page":87,"title":"Adabīyāt : ṣinf-i sivvum-i Rushdīyah ادبيات","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1164/17","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1164/canvas/17","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1164/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1164_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}