{"book":"adl1163","page":798,"text":"فتوحات اسلامی جلد ثانی (۲۰۵) ذکر فتنه وهابی\n\nفتنه وهابی را در حجاز و فتنه فرانسیس را در داخل شدن آن با مصرا ابتدا میکنیم\nبذکر وهابی ها زیرا که مبدء آن ها بر فرانسیس ها مقدم بود اگرچه منتهی آن موخر\nبود.\n\nذکر فتنه وهابیه و استیلای فرانسیس ها در مصر\n\nبدانکه در مدت سلطنت سلطان سلیم سوم فتنه های بسیاری احداث شد\nبعضی از انها انچه پیش ذکر شد بعضی آن ها فتنه وهابی ها در حجاز چنانکه\nبر حرمین غالب گردیده این حجاج مصری و شامی را مانع شدند و از جمله\nفتنه فرانسیس چون بر مصر از سنه سیزده الی سنه شانزده غلبه کردند\nما ذکر مینمائیم انچه تعلق بفتنتین مذکورین دارد بطریق اختصار زیرا که\nهر یکی ازین ها بطریق تفصیل مذکور در تواریخ است و هر یک ازین ها\nبه تالیف رساله منفرده مخصوص است اما فتنه وهابی ها ابتدا آن\nکه قتال بین ایشان و بین امیر مکه مولینا الشریف غالب بن مساعد نایب\nسلطنه علیه بر اقطار حجازیه سال پنجم بعد از هزار و دوصد و انموقعه در مدت\nسلطنت سلطان سلیم سوم بن سلطان مصطفی سوم ان بصحه هر چند که ابدای\nظهور وهابیه است پیش ازین بسال ها بسیار بود قوت و شوکت شان\nاول در بلاد خود شان بود بعد از ان شر آن ها بسیار و ضرر آن ها بی شمار\nگردید ملک آن ها وسعت پیدا کرد مردمان بی حساب کشتند و مال شان\nمباح دانسته حکم چور و سبی عیال ها را دادند موسس مذهب خبیث\nشان محمد بن عبد الوهاب که اصل آن از مشرق از بنی تمیم بود و آن مخذول\nاز معمرین تا اینکه نزدیک بود که از خط من بشمار مرود زیرا که وی بازیه یک\nصد سال زندگی کرد تا اینکه گمراهی شان منتشر گردید ولادت وی\nدر یکهزار و یکصد و یازده بود و در سنه ۱۲۰۶ هلاک گردید و بعضی مورخین\nبعد از هلاک بخبیث تاریخ قرار دادند در ابتدا امر خود از طلبه علم مدینه منور\nعلی ساکنها فضل الصلواة و السلام و پدر وی مرد صالحی بود از اهل علم و چنین\nبرادر وی شیخ سلیمان و پدر و برادر و مشایخ وی تفرست در وی میدیدند\nکه زود است زیغ و ضلال از وی واقع گردد زیرا که اقوال و افعال آن ها\nمشاهده مینمودند که بر ضلال و گمراهی مشعر بود و یرا سرزنش نموده مردمان را\nاز ان بیم میدادند حق تعالی فراست شان را در وی متحقق کرد زیرا که کرد انچه کرد","chars":1837,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1163/00798.jpg","first_page":1,"last_page":1141,"title":"Tārīkh-i futūḥāt-i Islāmīyah تاريخ فتوحات اسلامية","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1163/798","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1163/canvas/798","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1163/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1163_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}