{"book":"adl1163","page":629,"text":"فتوحات سومین ام\n( ۳۶ ) رسیدن جلال الدین خوارزمشاه\nتا در خزانه سلطانی مخزن اسلحه را تباه نمود سیکی در طبقات کبریا این هم از جمله اموری که در مقدمه صدمه\nمحسوب میشود در دوشنبه غره جمادی الاخر همین سال در مدینه منوره صدائی پیدا شد مانند صدائی\nکه از دورگاه گاهی شنیده شود و این صدا ده روز دوام نموده در شب چهارشنبه صدای مذکو ربزرو\nعظیم کا میانه زلزلہ ہم مستمجات نموده شد و دیوار های قبر شریف را بلرزه آورده الی روز\nجمعه نجم ماه دوام نموده و بعد در تعقیب ان از بیابان آتش بزرگی ظهور نموده در مجراهای سیل داریها\nجاری شده از کوه هانیز سیلان کرده تا براهی که حاجیان از عراق می آمدند رسیده در انحا توقف\nنموده بنای خوردن زمین الخزاست و هر روز بطرف اخیر شب صدا های مهیب نموده سحا هنگا\nخاموش می شد مردم دچار وحشت شده به پیغمیر پاک خود استغاثه نموده از مناهی توبه نموده\nو در مظالم مینو دند و آتش تا اخیر ماه دوام نموده شب دوشنبه نیمه ماه تحرسوف نموده فردا\nآن خورشید کسوف کرد و چند روز کم نور بود مردم فوق العاده بترس شده علماً به مرصع و دیونه\nامیر را وعظ گفتند امیر مال های مردم را بدیشان رد نمود محبوسین را پیش بر اسفند و بروند\nبوزیر رسید که شراره این آتش پلوام جهت بطرف برتاب مانند لفظند بحریه شرقی\nدر غره رمضان همین سال مسجد نبوی را آتش گرفت و اصل آتش از یک خزانه که بطرف\nمغرب شمال بود و یک خادم که همراه او اتشو و ده در ان خزانه داخل شده بود تولید\nشده و مالات سید است و از ان بدیگر سقفها سرایت نموده و همه را سوخته خود را\nیک ساعت به تجلی آستانه هم رسانیده و از زیر نار را دا ز کرده سقف حجره همایون را با\nمنبر که انحضرت بران خطابت میفرمود نذیر طعمه خود ساختن نهایه حسنه وانی نو که\nاز مقداسيه ستال آینده خود اشعار میکرد این بود کلمات جلال الدین سیوطی سید سموری بصلا\nمند ابونجا سبب حریق را زیاده تر واضح میکند و میگوید که شب جمعه اول رمضان\nسنه تجاه و چهار مسجد نبوی د را ول شب بسبب اینکه ابوبکرین وجد فراش در خزانه که در زاون\nمغرب شمال بود برای برون دادن قندیل های مناره های مسجد داخل شده د بدست ان دستان بود و انرا\nدر یکی از خبه های قندیها که در ان کاه مشتعل و انداخته آن قندیل مشتعل شده ابو بکر از اطفاء آن عجز ما\nوالتهاب بعضی دکه برسید بسقف بالا شده امیر شهر با خالدائی الی هم برای اطفاء حاضر شده کا میاس\nشده نتوانست با اینکه سرعت فوق العاده اتشر را تمامی سقفها و حجر بابت آن که عبارت از قبر\nنبوی د در وازه ها و خرابی حجره ها و صندوق ها ماشین رسانده یک قطعه چوت درست نگذاشت همچنین\nکتب ومصاحف را سوخته آتش خود را بسقفی که بالای حجره همایون بود رسانیده هره و سقف بدرونی\nحجره بروی تربتهای مقدسه افتادند در انوقت بر قبرهای مقدسه قبه موجود نبود اول قبه که ساخته شنه\nان اسیست که در زمان سلطان قلاوون صالحی در سنه ششصد و هفتاد و هشت ساخته که یک\nقبضه خورد که پایین آن مربع و بالای آن بذریعه چوب ہائی که بر چهار دیوار محیط متکی شده بود مسمن پیو شیده\nشده بود و لیکن قبة سلطان قائتبای که در سنه هشتصد و هشتاد و هفت ساخته شده قبه است که\n\nبشکل بلند","chars":2625,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1163/00629.jpg","first_page":1,"last_page":1141,"title":"Tārīkh-i futūḥāt-i Islāmīyah تاريخ فتوحات اسلامية","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1163/629","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1163/canvas/629","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1163/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1163_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}