{"book":"adl1163","page":602,"text":"فتوحات اسلامی جلد ثانی ( ۹ ) توجه چنگیز خان بر سمرقند\n\nپس پاشده شهری‌ها بر ایشان هجوم می‌آوردند تا اینکه از شهر جدا شدند که ناگاه کمین\nکرده چنگیز در بین شهری‌ها و شهر حایل شده همه آنها را که هفتاد هزار نفر بود بشهادت\nرسانیدند بقیه سپاه که در شهر بودند با رعایا به خوف و دهشت شده\nسپاهیان خوارزم میه بتصور اینکه ما هم ترک و از نسل مغول باشیم طالب امان\nشده دروازه‌ها را گشودند و رعایا هم نتوانستند که مدافعه کنند و مجبوراً\nبا اهل و اموال خود بطرف کفار رفتند چنگیز تا انزان بامطالبه اموال و دواب\nو اسلحه نموده و ایشان هم بدون مضایقه موجودیت خودها را بان ظالمان تقدیم\nنمودند چنگیزی‌ها بعد از اخذ اسلحه شمشیر در ایشان گذاشته همه را شهید و خوار\nخود ساخته اموال و دواب و زنان ایشان را به یغما برده روز چهارم حکم داد\nکه تمامی اهالی شهر اجتماع کنند بعد از اجتماع مردم همان مسایلی اگر در بخارا بکار\nفرما شده بود درین جا هم کار فرموده از قتل و تاراج ذره فروگذاشت ننمودند\nداخل شهر شده آن را نهب و تاراج نموده مسجد جامع را سوخته بر دوشیزگان\nتطاول نموده انواع عذاب‌ها بر مردم چشانیدند و اینواقعه در محرم سنه ۶۱۷\nدر عقده واقعشده بود خوارزم شاه در مقام خود بجمع عساکر مشغول می‌بود\nمگر هر دفعه که یکعده عسکر مهیا نموده جانب سمرقند روانه مینمود عساکر آن\nقبل ازان که به سمرقند برسند مرجعت می‌نمودند یکدفعه ده هزار سوار\nو دفعه دیگر بیست هزار تهیه نموده فرستاد مگر این قوم که معنويات شان\nشکسته بود قبل ازان که بنواحی سمرقند برسند مرجعت مینمودند.\nتوجه تاتارها جانب خوارزم شاه و شکست خوردن خوارزم شاه\nهمینکه چنگیز ملعون سمرقند را قبضه نمود بیست هزار سوار بطلب خوارزم شاه فرقه نموده\nحکم داد که اگر شاه بآسمان هم برود آنرا گرفتار کنید این حصه فوج چنگیز را تا ز مریس\nو قند ید را یعنی دمبارنده غرب میگویند چه اینها جانب غرب خراسان پویان شدند شهرها\nتو غل نمودند اینها اولا براه افتاده در پنجاب رسیدند این پنجاب تار تو این\nو غیر از پنجاب مشهور هند است (مترجم) و در آنجا کشتی که ایشان را از جیحون بگذارد\nو پدر موجود نبود مجبورا از چوب حوض‌های کلان ساخته و طرف بیرون آن‌را را بپوست\nگاو پوشیدند که آب در ان نفوذ نکند و اسلحه و اموال خود را در ان حوض‌ها انداخته\nدابها خود را در جیحون سوق داد سپاهیانرا دم‌های اسپ گرفته در حوض را بر خود بسته بودند\nاسپ‌ها ایشان‌را با ایشان با حوض‌ها را کش نموده بیکدفعه از جیحون نهر عبور نمودند","chars":2092,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1163/00602.jpg","first_page":1,"last_page":1141,"title":"Tārīkh-i futūḥāt-i Islāmīyah تاريخ فتوحات اسلامية","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1163/602","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1163/canvas/602","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1163/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1163_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}