{"book":"adl1163","page":598,"text":"فتوحات اسلامی جلد ثانی ( ۵ ) خروج تاتار\n\nایشان شهرهای اسلامی آن بود که ملکی از ملک‌های اسلام بر خراسان تا ماوراءالنهر و بالی\nکه خوارزم شاه نامیده میشد در بین آن و تا تا ر نزاع افتاد و با یکدیگر مقابله کردند\nامر تاتار وسعت یافت تا اینکه آمد از دست ایشان آنچه خوارزم شاه نسبت بنوش\nتکین که غلام بعض امیران سلجوقیه بود می‌رسید و بنهایت خوش اخلاق بود تا اینکه\nمقتدا و مرجوع الیه گردید بعد از برای نوش تکین فرزندی تولد شده محمد خوارزم شاه\nنامیده شخصی عارف و ادیب روشن ضمیر با تدبیری گردید تقدیر بغداد نامی در سنه\n۴۹۰ فتنه را در خوارزم واقع گردانید امیر خوارزم را که تخت حکم سلاطین\nسلجوقیه و خلفا عباسیه بود بقتل رسانید بعد از آن مملکت خوارزم را از برای\nمحمد خوارزم شاه بن انوشتکین تفویض و او را والی گردانیده پس از آن مملکت در\nپسران او میراث برده بر ایشان وسعت یافت کار ایشان بزرگ گردید هر یک\nاز اوشان ملک شدی خوارزم شاه نامیده میشد و روز بروز مملکت ایشان\nقوت یافته وسعت میگرفت تا اینکه بمملکت‌های دیگر غلبه کردند از سرحد عراق\nتا ترکستان بتصرف ایشان بوده مالک شدند تمام خراسان و غزنه و کابل\nو بعض هند و سجستان و کرمان وطبرستان و جرجان و بلاد الجیل او بعض\nفارس و همیشه این ممالک را پسراخ یکدیگر میراث می‌بردند تا سنه ۵۹۶\nکه ملک این مملکت محمد خوارزم شاه بن تکش بن ارسلات بن طسن بن محمد\nخوارزم شاه بن انوش تکین مذکور بود و مملکت آن بنهایت فراخ گردید\nبود عزم مالک شدن بغداد را داشت مولانا جلال الدین سیوطی صاحب تاریخ خلفا\nدر وصف خوارزم شاه بن تکش می‌نویسد که هلاک کرد پادشاهان و گرفت\nمملکت‌های ایشان او عزم کرد بر قصد خلیفه که در آن مان بود پس مهیا شد\nاز برای او مدتی و خوارزم شاه را چهار پسر بود مملکت‌ها را بین پسران خود\nتقسیم نمود و برای هر یکی از ایشان نوبت می‌زدند مانند نوبت وی در هر شبانروز\nبیست و هفت پادشاه بود که برای هر یکی نوبت در وقت‌های باز میزدند\nو خود به نوبتی اختصاص داشت که آن نوبت ذوالقرنین بود که وقت طلوع\nآفتاب و غروب آفتاب بود از جمله اسباب نو به بیست و هفت طبل کلان\nو بیست و هفت نای مرصع بجواهر از طلا بود چون امیر مملکت باین دبدبه و مقام\nرسید امر تاتاریان چین به نظرش حقیر آمد تا اینکه همراهشان کارزار نموده بر شهرها\nشان غارت می‌برد آنها نیز جنگ و مقاومت میکردند بعد از ان مصالحه و معاهده","chars":2003,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1163/00598.jpg","first_page":1,"last_page":1141,"title":"Tārīkh-i futūḥāt-i Islāmīyah تاريخ فتوحات اسلامية","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1163/598","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1163/canvas/598","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1163/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1163_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}