{"book":"adl1163","page":302,"text":"فتوحات اسلامی\n(۲۸۹)\nمقالهٔ بصره پاشازنگیان\n\nکه ادعا مینمود که وی را بحق رسول فرستادند و رسالت او قبول نکرده رد کرده است\nو منبری مانده بود بالای می رفت و حضرت عثمان و علی و معاویه و زبیر و طلحه و بی بی عایشه\nرضی هم عنهم را دشنام میداد در کتاب تاریخ ابن لاشیر و ابن خلدون آورده است\nکه اعتقاد مردم خوارج گرفته بود و این سخن تاریخ نسب سیادت وی که سابق بحضرت\nعلی رضی هم عنه رسانیده باطل مینماید و ابتداء ظهور آن در سنه دو صد و پنجاه و پنج\nبود و در ابتداء امر خود غلامها زنگیان که در سبناخ طرف بصره سکنی داشتند دعوت\nمینمود خلق بسیار از غلامان جمعیت کردند و آن ها را وعده آزادی داده بود و احسان بسیار\nبدیشان گفته بود هر یک از مولایشان که بطلب غلامان خود می آمدند بغلام حکم\nمینمود که مولی خود را بزند و مولی شانرا حبس مینمود و باز رها میکرد و مولانا زنگیان\nاز طلب بنده های خود با منع شدند و بغلامان و غیره تابعان خود هر وقت خطبه خوانده\nو آنها را مایل می ساخت و همین کار ها را عادت گرفته بود زنگیان بزودی بسیار\nمی آمدند و متابعت وی میکردند و در سخت امروی داخل میشدند و بیرق سرای وی\nساخته بودند و به بیرق آیت شریف را نوشته ان الله اشتری من المومنین\nانفسهم واموالهم بان لهم الجنه \"تا آخر آیت مضمون آیت شریف\nاینکه حقتعالی نفس و مالهای مومنانرا خریده بعوض که بهشت را بدیشان داده و میدهد\nبنابران لشکرهای وی بسیار شد و امر آن محکم گردید و هر طرف بغارت و چور و چپاو\nانداخت و اصحاب وی بهر جا منتشر گردیده چور و چپاو مینمودند لشکر کشید بطرف\nایله رفت چهار هزار نفری بمقابل آن بیرون شدند آنها را شکست داد و ایله را\nمتصرف شد بعد به قادسیه رفت آن را نیز مالک گردید و چور کرده مال و ثروت\nبسیار پیدا نمود جمعی از اهالی بصره تقابل وی بیرون شدند آنها را شکست داد\nو قتل نموده یراق های شان را گرفت بعد طایفه دیگر بیرون شدند همچنان نمود\nبعد دو افسر از بصره با لشکر تقابل وی بیرون گردیدند هر دو را شکست داد و همراه\nآن دو افسر کشتیها بود که بادیشان اکبار در یا انداخته بود انچه اموال و کشتیها\nبود همه را غنیمت گرفت و غوغا و فساد آن زیاد گردید. و ابو ہلال از لشکر کش های\nترکان به چهار هزار لشکری جنگی آمده بادی ملاقی شده ابو هلال را شکست داد و بیسیاری\nاز اصحاب وی را گشت بعد ابو منصور که یکی از آزاد کرده های ناشم بود باشکری\nعظیم تقابل وی بیرون گردیده آنها را شکست داد و از اعیان اصحاب شکی شخصی میم\nاز رق بجرامی و سلیمان بن جامع که لشکر کش وی بود و ریحان که یکی از غلامهای\n\nسباع  موضیست به بصره\nابله  شهریست نزدیک\nو فاصله به یکدیگر ندارد از ایله\nبشام میرود جیحون","chars":2230,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1163/00302.jpg","first_page":1,"last_page":1141,"title":"Tārīkh-i futūḥāt-i Islāmīyah تاريخ فتوحات اسلامية","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1163/302","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1163/canvas/302","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1163/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1163_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}