{"book":"adl1163","page":160,"text":"فتوحات اسلامی (۱۴۷) ذکر فتح خراسان\n\nبجا آوردند فتح بلخ یکی از فتوحات اسلام است که بعد از ان بلاد خراسان پی در پی مغلوب مسلمانان\nگردید و از نیشاپور تا طخارستان بعضی گریختند و برخی در صلح ثابت گشتند احنف بن قیس بن عاصم\nدر طخارستان خلیفه ساخته عزم مرورود نمود و بسبب فتح را بعمر (رض) نوشته حضرت عمر (رض) فرمود دوست\nداشتم که من و ایشان دریائی آتشین میبود حضرت علی کرم الله وجهه فرمود چرا یا امیر المؤمنین عمر (رض)\nگفت که اهل خراسان سه مراتب بنای عهد خود را خراب میکنند و محتاج میشوند مرتبه سوم که باید فرار\nشوند نزد من این بی برای ایشان بهتر بود از اینکه بتصرف مسلمانان باشد بناءً علیه نامه باحنف (رض)\nنوشت که از نهر عبور نکنند چون یزدجرد بهزیمت بایتدار نهر عبور نمود خاقان اهل ترک بمه عده\nاو را معاونت دادند بنابران یزدجرد همراه خاقان بطرف خراسان مراجعت کرده\nدر بلخ فرود آمد و اهل کوفه به مروروز نزد احنف بازگشتند همچنین شریک بقصد احنف نموده\nبه مروروز آمدند احنف چون گذر نمودن یزدجرد و خاقانرا از نهر و آمدن ایشانرا بسوی خود\nشنید شبی بجهة جستجو برآمد تا شاید تدبیریکه مفید باشد بشنود ناگاه بدونفر که علف پاک میکردند\nگذشته یکی از ایشان برفیق خود میگفت یکی اگر سپهدار ما را همین کوه تکیه بدهد نهر بین ما و دشمنان ما\nمانند خندق حایل گشته و کوه از عقب سنگر دیده جنگ از یکطرف میشود در انصورت امید است\nکه خداوند ما را ظفریاب گرداند بعد ازان احنف بازگشته علی الصباح مردم را جمع نموده بصبح\nهمان کوه که سینه نرا کوچ داد وعده مقاتلین عبارت و نداز ده هزار اهل بصره و ده هزار از مردم کوفه\nو ترکها هم در آور د صبح و شام همراه شان جنگیدند شب که لنگر کشند یکشی احنف جبهه آگاه شد\nاصحاب خود برآمد تا اگر لشکر خاقان در یک شد ایستاد چون قریب صبح کوه سواران ترکی\nهمراه پسر خود برآمده نقاره نامی که در اینها و احشد یکی از ایشان در موضع معین ایستاده تران\nبر او حمله کرده بایکدیگر کارزار نمودند بالاخره احنف (رض) او را بقتل رسانده پرش را گرفته قیام نمود\nشخص دیگری از ترکان خارج شد همان قسم حمل نمود احنف (رض) او را سینه مقتولش ساخت و پرقش گرفته ایستاد\nشخص سوم بهمان طریق سپرو شمشیر احنف آنرا هم کشته بطرف لشکر خود مراجعت کرد و این هر دو\nترکان بود که ابتداء سه نفر مانند طلیعه گرمی برآمدند و باقی لشکر از عقب شخص سوم اقدام میکردند در آن\nچون نزد سواران خود آمدندان سه نفر را کشته یافته خاقان سوار را بد غالی گرفته گفت سواران\nکشته شدند و جنگ با اعراب یکی پایان فایده ندارد بنابران پس گشته فردا که آفتاب برآمده\nمسلمانان کسی را از ایشان ندیدند و بسر مراجعت خاقانرا شنیدند زمانیکه خاقان بطرف مرورود\nبمقابله مسلمانان میآمد یزدجرد حسب ارعادت پادشاه جلاغی خته غارت بندگان بهرائ شتران مخصوص\nنمود احنف (رض) این حالرا یقین نمودن کرد یزدجرد بعد از صبح نمودن خرسندانه که انتظارش را نام\nبسیار بود آماده کرده در بلج خاقان مخفی بشود اما عمارس نزدش رسیده که خسترم داری گفت","chars":2528,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1163/00160.jpg","first_page":1,"last_page":1141,"title":"Tārīkh-i futūḥāt-i Islāmīyah تاريخ فتوحات اسلامية","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1163/160","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1163/canvas/160","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1163/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1163_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}