{"book":"adl1163","page":1103,"text":"فتوحات اسلامی جلد ثانی (۵۱۰) در سیرت حضرت علی مرتضیٰ رضی اللہ تعالیٰ عنہ\n\nبن حارث بن عبدالمطلب اسلام آورده و هجرت نمود در مدینه منوره\nدر زمان آنحضرت صلی الله علیه وسلم وفات کرد رضی اللہ عنہا و در\nاسلام و صحبت شان شکی نیست اما ابوطالب اسلام آوردن او معلوم\nنشده بعضی گفته اند وی را هجرتی نبوده زیرا طالب بروز همراه کفار\nقریش بمحاربه بر آمده بود خبر آن معلوم نشد علی رم را حق تعالیٰ علم\nبسیار و کشف معلومات عطا کرده بود ابوطفیل گفت نزد علی رم حاضر\nشدم که خطبه میخواند و میگفت از کتاب خدائی از من سوال\nکنید قسم بخدا هر آیت را از آیات میدانم که در شب نازل\nشده یا بروز در همواری نازل شده یا بکوه اگر بخواهید تنها از تفسیر\nیک سوره فاتحه هفتاد شتر بار میگردانم زیرا که آنحضرت صلعم\nکه آنحضرت آم فرمودند انا مدینة العلم وعلی بابها\nیعنی من شهرستان علمم و علی دروازه آن شهر را از دروازه آن\nداخل شوید ابن عباس رضی اللہ عنہا گفته علم علی از علم رسول\nاللہ صلی اللہ علیہ وسلم و علم رسول آم از علم حق تعالیٰ نسبت علم\nمن و باقی با نسبت بعلم علی رم نسبت قطره بهفت دریا است و\nگفته شده که عبداللہ بن عباس از فراق امیرالمومنین چنین\nگریست که چشم او از کار رفت و می گفت بعلی رضی اللہ عنہ را\nنه حصه از علم داده شده بود و در حصه دیگر هم با مردم شریک\nبود معاویه رم مسائل را بحضور علی فرستاد بجواب میخواست\nعلی رضی اللہ عنہ هر چه سوال می شد جواب کرده میفرستاد\nچون خبر فوت علی رم بمعاویه رم رسید گفت فقه و علم بموت وی\nفوت گردید عمر بن الخطاب رضی اللہ عنہ از مسئله کشکلی که\nابوالحسن در ان حاضر نبودی پناه میخواست چنانچه در عهد مشهور بود که چون شکلی\nپیش آمدی که او را کاشف نبودی میگفت قضية لا اباحسن لہا آیا بنیت علیت رضی اللہ عنہ از خطابه سید خدانیا\nدر اصحاب بنی صلی اللہ علیہ وسلم کسی اعلم علی عالم تر نبود گفت بجز یم از علی موسی عالم تر بود فضائل علی رم\nبسیار است فضائل آن مردان جمع کرده ثابت نمود جامع تر او صاف و آن چیزی است که ضرار صدائی\nدر وقت سوال نمودن معاویه رم توصیف کرده است معاویه رم گفت یا ضرار علی رضی اللہ\nرا بمن صفت نمای ضرار گفت ای خلیفه دست از من بدار و مراعفو فرمای معاویه رم","chars":1863,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1163/01103.jpg","first_page":1,"last_page":1141,"title":"Tārīkh-i futūḥāt-i Islāmīyah تاريخ فتوحات اسلامية","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1163/1103","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1163/canvas/1103","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1163/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1163_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}