{"book":"adl1162","page":187,"text":"۱۸۱\n\nکیم من از دل جان یادگاری\nسیاسة چیست کوشش در ترقی دادن ملت\nاگر کوشش کند بروافت انصاف مامورین\nحریفان تر دماغ از نشانه شمر نوشد گوزوک\n\nگرفتمان بدست کارداری\nوگرنه فرق نبود کوچوی تکیه زرخیکی\nفرستم از برای هر یکی انشای تبریکی\nطرب ترسم بغل خالی کند گربری کیکی\n\nحریت خواه چنان تیز ندیدست کسی\nحکم در قطع ید و زوجة عوض بگرفتن\nخرس در مسجد بوزینه بمنبر کردن\nنامه شرع نبی در کف هر نا اهلی\n\nخر دیوانه و مهمیز ندیدست کسی\nاینچنین ظلم ز چنگیز ندیدست کسی\nخوک بجمع اوز قالیز ندیدست کسی\nتازه اندر کف پرویز ندیدست کسی\n\nقاضی طامع مفتی همه جا یافته اند\nگوزوک بیخور شب خیز ندیدست کسی\n\nز جا لغزید پای مدعا ای چرخ بلنیکی\nفلك بربوه از دوشم گلیم فقر را آخر\nگوارا گشته مارا ناله استمکشان زانسان\nسیاسة هر کجا در خواب خرگوشه پنداری\nسر بیغز دونان آرزوی سروری دارد\nهنر تدبیر تعلیست یا اسایش ملت\nچرا گوزوک چو زاهد زیر مینالی توکل کن\n\nزهم پاشیده احشای ملل دست مکانیکی\nچنان كز هوتل گردنکشان غالی قبريكي\nکه گوئی میرسد در گوش ما آواز موزیکی\nکه کار ترک و یغما گید هر فرد تاجیکی\nدل اشکسته مارا که خواهد داد تبریکی\nوگرنه بسته فاهم بدوش خویشتن خیکی\nبه بم بنوازی تاکی میزنی آواز باریکی","chars":1047,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1162/00187.jpg","first_page":1,"last_page":203,"title":"Shāʻir-i āzād : as̲ar-i ṭabʻ, Muḥammad Ismāʻīl Khān Siyāh شاعر آزاد : اثر طبع، محمد اسماعيل خان سياه","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1162/187","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1162/canvas/187","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1162/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1162_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}